آزمون همسایگی در محاصره هوایی

محاصره هوایی آمریکا علیه ایران یک اقدام جنایتکارانه است؛ چراکه مشخصاً دارو، تجهیزات و کالای پزشکی، واکسن‌های مورد استفاده در صنعت دام و طیور و کالا‌هایی که به زنجیره سرد نیاز دارند، مورد هدف قرار می‌گیرند. این یعنی هدف قرار دادن مردم از طریق فشار مضاعف بر سفره و سلامت آنها، نه یک پایگاه نظامی.

با این وجود، برخی دولت‌های منطقه در پی همکاری با آمریکا برآمده‌اند؛ در حالی که مردم منطقه با ایران پیوند‌های فرهنگی، تاریخی و دینی عمیقی دارند. از منظر حقوق بشری نیز، محدود کردن دسترسی مردم به نیاز‌های ضروری، پیامد‌های انسانی فجیعی دارد. چنین رویکردی با اصول انسانی و بسیاری از مبانی اخلاقی و اسلامی سازگار نیست؛ لذا همسایگان ایران باید میان فشار سیاسی آمریکا و منافع و حقوق ملت‌های منطقه تفاوت قائل شوند و اجازه ندهند تصمیمات سیاسی، هزینه خود را بر زندگی مردم منطقه تحمیل کند.

فراموش نکنیم که ایران در برهه‌ای حساس برای مقابله با داعش و جلوگیری از گسترش تروریسم در منطقه، در کنار مردم و دولت عراق ایستاد. جوانان ایرانی در این مسیر جان خود را از دست دادند و شهید شدند. این واقعیت بخشی از سابقه روابط دو ملت است و نمی‌توان آن را با ملاحظات کوتاه‌مدت اقتصادی و سیاسی نادیده گرفت. البته محدودیت‌های دولت عراق در مناسبات مالی، نظام بانکی و تأمین برخی خدمات و تأسیسات هواپیمایی با آمریکا قابل درک است. اما میان محدودیت رفع‌شدنی و همکاری فعال با سیاست فشار آمریکا تفاوت وجود دارد. انتظار طبیعی ایران از همسایگان این است که در چنین شرایطی، دست‌کم اجازه ندهند خاک و امکانات آنها به ابزار فشار مستقیم بر مردم ایران تبدیل شود.

سخن این است که کشور‌های منطقه نباید جای دوست و دشمن و منافع کوتاه‌مدت و بلندمدت خود را با یکدیگر اشتباه بگیرند. تجربه منطقه نشان داده است که افزایش وابستگی امنیتی و اقتصادی به قدرت‌های خارجی لزوماً امنیت پایدار ایجاد نمی‌کند. همکاری با آمریکا برای فشار بر ایران می‌تواند به تدریج دامنه حضور و نفوذ آمریکا را در منطقه گسترده‌تر کند و هزینه آن در نهایت متوجه استقلال سیاسی و اقتصادی خود این کشور‌ها نیز شود. امنیت خلیج فارس و منطقه زمانی پایدارتر خواهد بود که کشور‌های آن بر همکاری منطقه‌ای، احترام متقابل و حل اختلافات بدون دخالت قدرت‌های فرامنطقه‌ای تکیه کنند.

ایران نیز این اقدامات را صرفاً یک مسئله عادی حمل‌ونقل تلقی نمی‌کند و آن را در چارچوب فشار گسترده‌تر علیه ایران و همکاری با دشمن می‌بیند. البته مقاومت ملت و دولت ایران با این اقدامات مستحکم‌تر خواهد شد.

از سویی، روشن است که ایران در برابر فشار‌های فزاینده، گزینه‌های مختلفی در اختیار دارد و دست ملت ایران بسته نیست. پاسخ ایران، در سطحی متناسب با همکاری دولت‌های منطقه با واشنگتن تدبیر شده و در زمان و چارچوبی مشخص، اجرا خواهد شد. دولت‌های منطقه بدانند که همکاری با فشار خارجی علیه ایران، هزینه و پیامد دارد و بهتر است منافع بلندمدت منطقه و روابط همسایگی، قربانی فشار‌های مقطعی قدرت‌های خارجی نشود.