در شرایط کنونی کنار ایران ایستادن به تامین امنیت ملی چین بیشتر کمک می‌کند تا اینکه پشت ایران را به خاطر آمریکا خالی کنند

به گزارش «صبح صادق آنلاین» روز‌ها و هفته‌های گذشته جهان شاهد تحولات مختلفی در عرصه بین‌الملل بود از سخنرانی سران کشور‌های مختلف در مجمع عمومی سازمان ملل تا سفر رئیس‌جمهور چین به آمریکا و دیدار با رئیس‌جمهور آمریکا. بی تردید سفر رئیس‌جمهور چین به آمریکا در حالی که به نیویورک سفر نکرد و دیدار با دونالد ترامپ را می‌توان یکی از مهمترین اخبار روز‌های گذشته عنوان کرد چرا که در بحبوحه دیدار مقامات مختلف کشور‌ها و رایزنی‌های مختلفی که در مجمع عمومی سازمان ملل انجام شد با تاکید رسانه‌ها براین موضوع که ایران بخش مهمی از گفت‌و‌گو‌ها و رایزنی هاست، ترامپ نیز تلاش کرد تا شی جی پینگ را دعوت به عدم همراهی یا حمایت از ایران کند، اما اینچنین نشد. مرتضی مکی کارشناس و تحلیلگر سیاست خارجی و مسائل بین الملل در گفت‌وگوی پیش رو با ما نگاهی دارد به اخبار مهم این روز‌ها با محوریت چین، روسیه، ایران و آمریکا که در ادامه آمده است.

سفر رئیس‌جمهور چین به آمریکا مورد توجه بسیاری ازرسانه‌های معتبر جهان قرار گرفت از نظر شما برنده این سفر ترامپ بود یا شی جی پینگ و آیا آمریکا توانست خواسته‌های حداکثری خود از چین را در این سفر محقق کند؟

اگر بخواهیم بازنده و برنده سفر آقای شی جی پینگ به آمریکا را نام ببریم با جرات می‌توان گفت برنده این دیدار و سفر، رئیس‌جمهور چین بود این در حالی است که ترامپ مثل همیشه به دنبال راه اندازی شو و نمایش دادن برای دستاورد سازی به نفع خود بود. در این موضوع تردیدی نیست که چین در قبال آمریکا بسیار مقتدرانه عمل می‌کند و سفر آقای شی جی پینگ به واشنگتن در چارچوب به نمایش کشیدن قدرت چین در قبال مسوولیت‌های آمریکا در جهان بود اعم از موضوع بحران در منطقه خاورمیانه، موضوع حمایت‌های امریکا از تایوان و جنگ تجاری بین دو کشور درسطوح مختلف. گفته می‌شود در جریان این دیدار آمریکا و چین توانستند به مدیریت تنش در جنگ تجاری دست بیابند، اما درخصوص مسائل سیاسی و امنیتی وضعیت بسیار پیچیده است.

آیا به مجموعه دستاورد سازی ترامپ برای اینکه نشان دهد در دیدار با رئیس‌جمهور چین توانسته خواسته هایش را محقق کند می‌توان اعتماد کرد؟

اتفاقا چینی‌ها تلاش کردند در این خصوص کمتر سخن بگویند، اما ترامپ در سخنانش سعی کرد اینگونه نشان دهد که مبنای روابط آمریکا و چین بهبود یافته در حالی که سکوت پیشه کردن شی جی پیینگ در برخی موارد و اشاره به نکات کلیدی در دیگر موارد توسط رئیس‌جمهور چین دردیدار با ترامپ نشان داد که چین برخلاف غوغاسالاری ترامپ اهداف بلند مدت خود را در سکوت دنبال می‌کند و پیش می‌برد بنابراین آنچه آقای ترامپ بعد از این دیدار عنوان کرد را نمی‌توان تمام واقعیت یا حقیقت دیدار دانست.

یکی از موضوعات مورد بحث روسای جمهور آمریکا و چین، مساله ایران و تنگه هرمز و عدم حمایت چین از ایران بود آیا ترامپ توانست دراین خواسته رضایت شی جی پینگ را اخذ کند؟

در خصوص رابطه ایران و چین و تاثیر آن بر آمریکا باید گفت چینی‌ها در موقعیت پیچیده و خاصی قرار دارند؛ اما همچنان تلاش میکنند محافظانه کارانه و محتاطانه در عین حال مدبرانه نوع ورود خود را به این بحران‌ها مدیریت کنند. در این موضوع تردیدی نیست که یکی از برندگان جنگی که آمریکایی‌ها علیه ایران راه انداختند چینی‌ها بودند. درست است که چینی‌ها از جهت وابستگی به انرژی تحت تاثیر بالا رفتن قیمت نفت قرار گرفتند، اما در عین حال آنها راه‌های دیگری برای مقابله با افزایش قیمت نفت و گرفتاری آمریکا در منطقه یافتند که برای آنها مزایا و معادلات جدیدی در روابط سیاسی، نظامی و اقتصادی با آمریکا رقم زد لذا اگر هزینه فایده کنند در شرایط کنونی کنار ایران ایستادن به تامین امنیت ملی چین بیشتر کمک می‌کند تا اینکه پشت ایران را به خاطر آمریکا خالی کنند. نوع رفتار و کنشی که چینی‌ها در سازمان ملل نشان دادند وتوی قطعنامه‌های علیه ایران توسط چین یا مواردی که در سفر آقای عراقچی به پکن، نشان داد چین مصمم به حفظ روابط تجاری خود با ایران است لذا تا حد ممکن با تهدیدات و تحریم‌های آمریکا مقابله می‌کند. امریکا به دلیل پیوستگی و چسبندگی عمیقی که بین روابط اقتصادی دو کشور وجود دارد تلاش کرد به نوعی همکاری‌های ایران با چین را یا نادیده بگیرند یا به نوعی کمتر مورد توجه قرار دهند تا تاثیری بر مناسبات چین و امریکا داشته باشد، اما اینگونه نشد. چین اهرم‌هایی دارد که می‌تواند همچنان در قبال تحریم‌ها فشار‌های اقتصادی آمریکا بر سر آن ایستادگی کند این اهرم‌ها باعث شده ترامپ نتواند با شی جی پینگ از در دوستی سخن بگوید یا او را تحریم وتهدید کند.

ارزیابی شما از عملکرد چین و روسیه در قبال حمایت از ایران و موضع آشکاری که در برابر آمریکا و دنیای غرب اتخاذ کرده‌اند چیست چرا که با وجود چین و روسیه و سنگ اندازی در مسیر کارشکنی‌های آمریکا علیه ایران، آمریکا نمی‌تواند مو به مو خواسته‌های پلید و شوم خود درباره ایران را با موفقیت دنبال و اجرا کند؟

ایستادگی چین و روسیه دربرابر آمریکا و حمایت از ایران در برابر آمریکا، نشان می‌دهد معادلات جهانی درعرصه جهانی و تجاری شکل گرفته در چارچوب این معادلات، دیگر آمریکا یا اروپا آنچه را که در عرصه بین المللی می‌خواهد نمی‌تواند بدون نادیده گرفتن مواضع چین و روسیه علیه ایران اقدامات خاصی اعمال کند از این رو این موضوع نیز از بسیاری جهات به نفع ماست لذا باید به تعمیق روابط با دو کشور روسیه و چین بیشتر بیاندیشیم.