روزنامه وطن امروز

اشاره: نفس انسان مکار است و این مطلب در روایات و ادعیه صریحاً و مکرراً بیان شده است. حیله‌گری نفس در این است که هر گاه امر خوبی به او عرضه شود، به ‌جای اینکه تسلیم آن خوبی شود و خودش را متناسب با آن تغییر دهد، با آن امر و توصیه خوب، مدارا می‌کند و آن را به شکل خودش درمی‌آورد. یکی از وجوه مکر نفس این است که وقتی دارویی را علیه او استفاده کنی، این دارو را به تقویت‌کننده خودش تبدیل می‌کند. سمی که به نفس می‌دهی که نفسانیت و هوای نفس را از میان بردارد یا لااقل تضعیف کند، این سم را به ویتامین تقویت‌کننده تبدیل و خودش را با آن تقویت می‌کند. یکی دیگر از وجوه مکر نفس این است که از هر جایی جلویش را بگیری، اگر ببیند با سُمبه پرزوری داری جلویش را می‌گیری، مانند یک جاسوس یا چریک، به ظاهر تسلیم می‌شود اما بعد می‌رود از جای دیگر نفوذ می‌کند. وقتی انسان سدی مقابلش قرار می‌دهد که دیگر حرکت نکند، به جای شکستن سد، می‌رود از جای دیگری خودش را نشان می‌دهد. مثلا به نفس می‌گویی: «متواضع باش. تکبر بد است». وقتی می‌بیند در مقابل این حرف منطقی، که جو جامعه هم آن را تایید می‌کند و همه از تکبر بدشان می‌آید، نمی‌تواند مقاومت کند، به خودش می‌گوید: «من دوست دارم همه مرا بزرگ بدانند. ولی جامعه تکبر را ملامت می‌کند. عیبی ندارد. تواضع می‌کنم. و با تواضع خودم را بزرگ نشان می‌دهم». همین تواضع را دستمایه ارضای خوی تکبر خودش قرار می‌دهد و با تواضع کردن خودش را بزرگ جلوه می‌دهد. لذا اگر حقیقتی مثل اسلام را هم به چنین انسانی بدهید، این انسان به گونه‌های مختلف این اسلام را به نفع خودش مصادره می‌کند و این اسلامی که می‌خواهد نفسانیات انسان را کنترل کند تا فطرت انسان شکوفا شود، در همان نفسانیات گیر می‌کند. نفس مکار، اسلام عرضه‌شده را تغییر شکل می‌دهد و از آن پس نفسانیاتش با مسلمانی جلوه می‌کند و با این اسلام تبدیل‌یافته، تغذیه می‌شود.

کد خبر: ۲۹۲۹۵۳ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۴/۰۹

روزنامه وطن امروز - صفحه 48