شهید مطهری - صفحه 6

اشاره: در تهران، خیابان ایران جنوبی نرسیده به کوچه آبشار مردی زندگی می‌کند که اسراری از مبارزات ملت قهرمان ایران را در سینه خود نگه داشته است. زندگی او سراسر مبارزه با کفر و الحاد و طاغوت است. اولین کار سیاسی او شرکت در راهپیمایی علیه اسراییل در سال 1326 بود. راهپیمایی که حضرت آیه‌الله کاشانی اعلام کرده بود 16 ساله بود که اولین بازداشت سیاسی را تجربه می‌کرد. در مدت کوتاهی که در جوانی در زندان بود طوری با زندان خو گرفت تا بعدها بیش از یک دهه زندان را به جرم حمایت از روحانیت، اسلام و ولایت فقیه و قیام مسلحانه علیه شاه، تحمل کند. یک دوره کامل آموزش سیاسی و تئوریک در زندان از او به عنوان یک پیر مسایل سیاسی ساخت به طوری که خطوط لیبرالیسم، کمونیسم، سوسیالیسم و منافقین را می‌توانست خیلی خوب بشناسد و استراتژی برخورد با آن را ترسیم کند. او مرید امام بوده و هست و امام مراد او، لذا او و دوستانش زبانی که در حنجره در مقام توهین به مرجعیت شیعه در سال 43 برآمد با گلوله دوختند و در زمانی که اوضاع و شرایط به گونه‌ای بود که، «وای جغدی هم نمی‌آمد به گوش» مردانه ایستادند. او استاد حبیب‌الله عسگراولادی مسلمان یار و همرزم شهید حاج‌صادق امانی و شهید حاج‌مهدی عراقی است. مردی با سابقه بیش از 40 سال مبارزه با کفر و طاغوت، نامی آشنا در تاریخ مبارزات غرور‌انگیز مردم کوچه و بازار ایران اسلامی! او اکنون نماینده ولی فقیه در کمیته امداد امام خمینی است. عشق خدمت به محرومین و مستضعفین او را به این وادی کشانده است که توفیق خدمت به صدها هزار محرومی که در سراسر کشور منتظر «امداد امام‌خمینی» هستند را پیدا کند. به طرف خانه او در خیابان ایران می‌رویم همان خیابانی که قلب تپنده اسلام، روح بزرگ خدا در کالبد امت اسلام به هنگام ورود به ایران روزهایی را در این محله خوش درخشید و بساط یک امپراطوری دو هزار و پانصد ساله را با همین مردم کوچه و بازار در هم پیچید. عسگراولادی با لبخند همیشگی پذیرای ما شد. حجم عظیمی از سؤالات در ذهنمان موج می‌زد. به هر تقدیر به یاد شهید مطهری سؤال از او را آغاز کردیم با هم این گفتگو را می‌خوانیم:

تنظیم: رضا حمیدی مقدمه: به مناسبت 17 ربیع‌الاول سالروز میلاد پیامبر اکرم(ص) و امام جعفر صادق(ع) و نیز 12 اردیبهشت سالروز شهادت استاد مطهری توفیقی دست داد تا در محضر آثار ماندگار و گرانسنگ معلم شهید سوالاتی را طرح و پاسخ آن را از لابه‌لای این آثار بجوییم. آنچه می‌خوانید گفت‌وگوی غیابی ما با استاد شهید مرتضی مطهری است.

مرتضی شیرودی (1) مقدمه: مقاله حاضر می کوشد، به شبهه ای که برخی درباره غیرمبارز و غیرانقلابی بودن شهید مطهری مطرح کرده و می کنند، پاسخ دهد . البته آیت الله مشکینی به آن پاسخ کوتاه و کلی داده اند، ولی ما بر آنیم پاسخی مفصلتر بر پایه خاطراتی که از مبارزان برجای مانده است، ارائه دهیم .

شبنم نادری مقدمه: آسیب‌شناسی انقلاب اسلامی در قسمت قبل به این مطلب اشاره شد که نهضت ها نیز مانند پدیده های دیگر ممکن است دچار آفت زدگی شوند. براین اساس در این بخش آسیب ها و آفات احتمالی انقلاب اسلامی، از منظر شهید مطهری بررسی شده است. شایان ذکر است اولویت ارائه شده در بیان آسیب ها با توجه به آرای شهید مطهری است و تقدم و تأخر آنها در زمان کنونی ممکن است به شیوه ای دیگر تحلیل شود.

ابوالفضل عنابستانی مقدمه: شهیدمطهری هم در تدریس متون سنتی فلسفه اسلامی چیره‌دست بود، هم در تألیف آثار، هم در نوآوری و هم در فهم و تحلیل و نقادی فلسفه‌های دیگر. استاد مطهری یک نقطه عطف در تفکر و ادبیات فلسفی در ایران است. پیش از او آثار فلسفی بسیار تخصصی بوده و در محدوده اقلیت بسیار کوچکی مورد توجه واقع می‌شد. طرح تطبیقی مباحث فلسفی از دیگر ویژگی‌های فلسفه‌ورزی مطهری است. او به جهت آشنایی با برخی از فلسفه‌های غربی، از کسانی است که نخستین قدم‌ها را در طرح تطبیقی مباحث فلسفی برداشته است. در گفت‌وگویی با دکتر فنایی اشکوری، عضو هیأت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)، دیدگاه‌های شهید مطهری را در مورد فلسفه و کلام اسلامی بررسی کردیم که می‌خوانید:

شبنم نادری مقدمه: وقتی که سه دهه پرفراز و نشیب از یک انقلاب تمام عیار و جاندار را گذرانده باشیم، و احساس کمی تا قسمتی آسیب دیدگی فهم ما را از این انقلاب تحت تأثیر قرار داده باشد، خودبه خود راهی به آسیب شناسی و پلی به آینده پژوهی آن خواهیم زد. آیا آسیب هایی که انقلاب های بزرگ جهان را از پای انداخت یا از دور خارج نمود، به انقلاب اسلامی ما نیز خواهد رسید؟ بی شک تفاوت و تمایز انقلاب اسلامی ایران از سایر انقلاب های عصر جدید و ذات منحصر به فرد فرهنگی و ایدئولوژیک آن چنین برمی تابد که نظریه ها، تحلیل ها و آسیب شناسی های خود را فراتر از نظریه پردازی های متداول شکل بدهیم و بدانیم که تحلیل های سکولاریستی از پدیده ای چنین ضدسکولاریستی اگر ناممکن نباشد، ناکافی و ناقص است. هم نظریه انقلاب اسلامی و هم آسیب شناسی آن، بیش از هر چیز باید از دل مکتب اسلام و تشیع برون آید وگرنه نظریه های سکولاری یا فرادینی اساساً توانایی درک زوایای عمیق فرهنگی و اجتماعی این انقلاب را نخواهند داشت. بنابراین لازم است (به ویژه در این موقعیت حساس) به اندیشه ها و آرای متفکران و نظریه پردازان انقلاب رجوع، و نقد و تحلیل انقلاب اسلامی را از دل نظریه های مکتبی و دینی اسلام استخراج کنیم. در این زمینه بی هیچ شبهه ای رجوع به اندیشه ها و آثار متفکر و نظریه پرداز بزرگ انقلاب اسلامی، علامه شهید مرتضی مطهری (طاب ثراه) اولویت اوّل ما خواهد بود.آنچه پیش رو دارید کوششی است در زمینه آسیب شناسی انقلاب از منظر آن استاد شهید که براساس همین لزوم و ضرورت تقدیم گردیده است.

حبیب ترکاشوند مقدمه: امروز سی‌و‌یکمین سالروز شهادت استادی است که باید از او تحت عنوان ایدئولوگ بزرگ انقلاب یاد کرد. استادی که حضرت امام مطالعه آثار ایشان را بلااستثنا برای همه اقشار خصوصاً قشر جوان توصیه کرد. هرچند سخن از ابعاد پیچیده این شخصیت و علامه بزرگ در این چندخط نمی‌گنجد، امّا برآنیم تا دریچه‌ای روشن از زندگی و مبارزات این استاد شهید را در عصر خود واکاوی کنیم و آن مجاهدت ایشان در راه مبارزه با نفاق و التقاط است.

حسین هرورانی مقدمه: بحث مهم ولایت فقیه و تبیین مسایل تئوریک آن از جمله مسایل مهم فلسفه سیاسی در اسلام می‌باشد که هر چند در مورد آن تألیفات و تحقیقات فراوانی انجام شده، اما راه طی نشد و فرآیند تحیلی آن بسیار است. این مقاله کوششی در همین راستاست.