بررسي دوره نخستوزيري حسنعلي منصور در گفتوگو با سعيد ليلاز:
اشاره: هفدهم اسفندماه ١٣٤٢ امير اسدالله علم كه پس از توافق امريكا و شاه ايران به نخستوزيري رسيده بود، سرانجام پس از ٢٠ ماه صدارت به اراده شاه و بدون اعتنا به قوه مقننه استعفا كرد و جاي خود را به حسنعلي منصور داد. اين استعفا و سپس انتصاب منصور، از نظر سرعت عمل در مشروطيت ايران بيسابقه بوده است زيرا در همان روز كه علم از كار بركنار شد، منصور به اين مقام انتخاب شد و او كه از ماهها قبل مهياي اين منصب بود، در همان روز، وزراي خود را معرفي كرد. حسنعلي منصور فرزند علي منصور، نخستوزير عصر پهلوي و از رجال كهنهكار دوره رضاشاهي بود. وي در ارديبهشت ١٣٠٢ چشم به جهان گشود و پس از پايان دوران تحصيل و دريافت مدرك ليسانس حقوق و علوم سياسي از دانشگاه تهران، كار دولتي خود را در سال ١٣٢٤ در وزارت امور خارجه آغاز كرد و با پشتوانه قوي خانوادگي مدارج ترقي را طي كرد. سالروز انتصاب منصور به نخستوزيري بهانهاي شد تا با سعيد ليلاز، پژوهشگر سياسي و اقتصادي به تجزيه و تحليل دوره ١٠ماهه نخستوزيري حسنعلي منصور، انگيزه شاه از اين انتصاب و همچنين دستاوردها و تبعات صدارت او بپردازيم. متن گفت و گو با اين استاد دانشگاه شهيد بهشتي را در ادامه ميخوانيد.
کد خبر: ۲۹۴۵۹۰ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۸
تحليل راي هفتم اسفند در گفتوگوي «اعتماد» با محمدرضا تاجيك
اشاره: انتخابات هفتم اسفند ٩٤ حماسه شد؛ حماسهاي به رنگ و بوي خرداد ٧٦ و خرداد ٩٢ كه نه برنده و نه بازنده انتخابات، چنين نتيجهاي را برايش پيشبيني نميكردند. حالا پس از يك هفتهاي كه از قطعي شدن نتايج انتخابات ميگذرد هر كسي از منظر خودش ميخواهد از چگونگي و چرايي اين انتخابات رمزگشايي كند. عدهاي عملكرد بد اصولگرايان در تنظيم ليست انتخاباتي را دليل عمده شكست اصولگرايان ميدانند و جماعتي ديگر، اتحاد و انسجام اصلاحطلبان را عامل پيروزي اصلاحطلبان اعلام ميكنند. اين در حالي است كه محمدرضا تاجيك، رييس مركز پژوهشهاي استراتژيك رياستجمهوري در دولت اصلاحات و از تئوريسينهاي رفرميستهاي سياسي ايران معتقد است كه «هفتم اسفند ٩٤ يك رخداد است كه دفعتا، ناگهاني و در بيموقعيتي حادث شده است.» به اعتقاد تاجيك راي مردم و حضورشان پاي صندوقهاي راي يك مشاركت اعتراضي بود كه هيچ يك از اهالي قوم سياستمدار آن را پيشبيني نميكردند و همين نشاندهنده آن است كه برنده و بازنده در اين انتخابات كيش و مات شدند. او در تحليل چرايي اقدام هماهنگ مردم ميگويد: «بر اساس يك موقعيت و در يك لحظه خاص به صورت يك «سوژه جمعي سياسي» عمل كردند كه اين سوژه از خاصيت اكسپرسيونيستي برخوردار است. يعني «خود تاكيدگر» بوده. لزوما و ضرورتا يك هدايت منسجم حزبي پشت آن نبوده و به نداي يك شخص خاص يا حزب خاص تماما لبيك نگفته است.» به اعتقاد اين تئوريسين اصلاحات انتخابات هفتم اسفند و رايي كه از سوي مردم به ويژه شهروندان تهراني به صندوقهاي راي ريخته شد بسيار هوشمندانه و آگاهانه بود.
به گفته محمدرضا تاجيك مردم تهران اهداف پايين خود را فداي اهداف والايشان كردند تا اراده خود را تحميل كنند. به گفته او داستان هفتم اسفند همچون داستان فيل مولاناست كه بايد آن را از تاريكي بيرون آورد تا در روشنايي تحليلي درست از آن ارايه كرد. در اين گفتوگو جداي از آناليز پكيج شكست اصولگرايان و پكيج پيروزي اصلاحطلبان به بررسي حال و روز اصولگرايان و اصلاحطلبان پرداختهايم. جايي كه محمدرضا تاجيك به اصولگرايان توصيه ميكند كه به خودشان اجازه دهند درد هفتم اسفند آزارشان بدهد نه آنكه بخواهند خيلي زود از اين درد خلاصي پيدا كنند. او به اصلاحطلبان هم پيشنهاد ميكند همه هم و غم شان را بگذارند براي كمك به كساني كه وارد مجلس ميشوند. البته مشاور رييس دولت اصلاحات يك حرف سياسي خاص هم دارد؛ اينكه مردمي كه به اصلاحطلبان راي دادهاند ميخواهند اثر راي خود را در تغيير تركيب هيات رييسه مجلس ببينند.
کد خبر: ۲۹۴۵۸۹ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۸
روايت صالحي از جلسه تاييد برجام در مجلس
کد خبر: ۲۹۴۵۸۸ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۸
مشي سياسي آيتالله طالقاني در گفتوگو با عليرضا ملاييتواني
اشاره: سيد محمود علايي طالقاني ( ١٣٥٨- ١٢٨٩ ) كنشگري سياسي بود كه از همان سالهاي كودكي در بستر تعاطي انديشهها و نظريههاي فكري و سياسي بود. او ميراثدار سنت عالمان مشروطهخواهي چون ميرزا محمدحسين ناييني بود گرچه در عصر پسامشروطه ميزيست و از نزديك شاهد پيامدهاي مشروطهخواهي عالمان و تعامل و تقابل ايشان با روشنفكران بود. طالقاني اما خود در ميان علماي مشروطهخواه راهگشاي مسيري نو بود. او به واسطه پرورش فكري و تجربههاي زيسته به تعبير عليرضا ملاييتواني از مواجهه با انديشههاي نو هراسي نداشت، سهل است كه از آنها استقبال نيز ميكرد و بالندگي انديشه ديني را در همين گفتوگو ميان جديد و قديم ممكن ميدانست. با اين همه طالقاني مرد روزهاي مبارزه بود و همچون بسياري از همراهانش فرصت تاملي در شرايط نوپديد بعد از انقلاب نيافت. درباره انديشه سياسي اين مجاهد نستوه با عليرضا ملاييتواني، دانشيار تاريخ پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي گفتوگو كرديم. ملايي تواني نويسنده كتاب زندگينامه سياسي آيتالله طالقاني است كه در سال ١٣٨٨ توسط نشر ني منتشر شد. اين كتاب را بحق ميتوان يكي از بهترين زندگينامههاي مرحوم طالقاني دانست كه نويسنده در آن انديشه و عمل طالقاني را در بستر رويدادهاي تاريخي زمانه به بحث و بررسي گذاشته است.
کد خبر: ۲۹۴۵۸۷ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۸
گپوگفت با ناطقنوري درباره مجلس و شناختش از رييسجمهور:
کد خبر: ۲۹۴۵۸۵ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۸
کد خبر: ۲۹۴۵۸۴ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۸
محمود فرازنده، مدير كل آسيا و اقيانوسيه وزارت خارجه در گفتوگو با «اعتماد» مطرح كرد
اشاره:
تلاشهاي جمهوري اسلامي ايران پس از سه سال به نتيجه رسيد. ايران در حال بازگشت به آغوش جامعه جهاني است و روزهاي تحريم و انزواي تحميلي به پايان رسيده است. توافق هستهاي ايران و ١+٥ در حالي كه پسوند «هستهاي» را يدك ميكشد اما چه در سالهاي تحميل و تشديد تحريمها و چه در روزهاي تعامل بر تمامي ابعاد اقتصادي و سياسي ايران تاثيرگذار بود و همچنان هم تاثيرگذار است. برجام، با وجود كارشكنيهايي كه طرف مقابل در اجراي كامل و صد در صدي آن انجام ميدهد اما توافقي ضروري بود كه البته براي بازگشت به شرايط عادي اقتصادي و سياسي پيش از تحريمها كافي نيست. با اين همه وزارت امور خارجه ايران با تمام قوا در كوتاهترين بازه زماني تلاش ميكند كشور را از فوايد اين توافق هستهاي بهره مند كند. ظريف هم بر طرف مقابل براي تعهد به عهد فشار ميآورد و هم تلاش ميكند با يارگيريهاي هوشمندانه بازگشت به گذشته را براي مخالفان برجام پرهزينه كند. روز دوشنبه، ابراهيم رحيمپور، معاون آسيا و اقيانوسيه و مشترك المنافع وزارت امور خارجه خبر از موافقت كشورهاي عضو اتحاديه جنوب شرق آسيا موسوم به «آ.سه.آن» با الحاق ايران به پيمان مودت و همكاريهاي جنوب شرق آسيا داد. چهل و نهمين اجلاس وزراي امور خارجه آ سه آن در لائوس در حال برگزاري بود كه وزيران امور خارجه اندونزي، فيليپين، سنگاپور، تايلند، ويتنام، برونئي، لائوس، مالزي، ميانمار و كامبوج اعلام كردند كه موافق پيوستن ايران به پيمان مودت و همكاري آ.سه.آن (تاك) هستند. خبر كوتاه بود و در ميان هياهوهاي رسانهاي نيز گم شد اما اين پيوستن نتيجه سه سال تلاش، شكست خوردن و باز تقويت اراده ايران بوده است. ١٠ روز پيش از موافقت با اين الحاق بود كه رييس دستگاه ديپلماسي كشورمان دست به قلم شد و به همتاهاي خود در ١٠ كشور آ.سه.آن و دبير كل آن نامه نوشت. ظريف در اين نامه از همتاهاي خود خواست كه با اجماع به حضور ايران راي مثبت بدهند. روز دوشنبه اين درخواست وزير امور خارجه ايران با استجابت كامل روبهرو شد. اجماع حاصل شد و درهاي آ.سه.آن به روي ايران گشوده شد. از ابتدا قرار بود كه برجام مولود گشايشهاي اقتصادي باشد كه در سايه آن ايران بتواند به مصرفكننده صرف بودن پايان دهد و حرفي براي گفتن در عرصه اقتصادي منطقهاي و بينالمللي داشته باشد. اكنون با اين الحاق زمينه براي تعامل بيشتر بهخصوص اقتصادي ميان ايران و اين اتحاديه فراهم شده است. محمود فرازنده، سفير پيشين ايران در اندونزي و مديركل آسيا و اقيانوسيه وزارت امور خارجه، سكاندار طرح مساله الحاق ايران به پيمان مودت و همكاريهاي جنوب شرق آسيا بوده است. به يمن پيوستن ايران به اين پيمان گفتوگويي كوتاه با وي در خصوص اهميت اقتصادي و سياسي اين اتفاق داشتيم. متن اين گفتوگو به شرح زير است:
کد خبر: ۲۹۴۳۵۰ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۳
ميزگرد «اعتماد» با مناظره مستقيم و بيواسطه هاشم آقاجري و حاتم قادري
اشاره: در پي حواشي نشست بنياد باران در باب شريعتي و ناتمام ماندن سخنرانيها، روزنامه اعتماد جهت روشن شدن زمينههاي بحث به دنبال اين بود كه ميزگردي با حضور هاشم آقاجري و حاتم قادري برگزار كند كه در نهايت اين تصميم به گفتوگوي دوطرفه در اتاق قادري، استاد علوم سياسي منجر شد كه روزنامه اعتماد گفتوگوي بين اين اساتيد دانشگاه تربيت مدرس را در اختيار مخاطبان قرار
داده است. در ابتداي اين ميزگرد آقاجري با موضع گرفتن در مقابل گفتههاي قادري و با بيان اينكه قرار نبود سخنراني ما تبديل به مناظره شود سخنان خود را آغاز كرد و در ادامه به نقد گفتههاي او در نشست بنياد باران پرداخت. قادري هم قبول كرد در اين ميزگرد شركت كند و خود را در مواجهه با نقدهاي آقاجري قرار دهد مشروط بر اينكه هيچ قسمت از سخنانش حذف نشود و هر كجا كه بنابر اقتضائات مطبوعاتي «اعتماد» ناگريز از حذف است آن قسمت به صورت نقطه چين
مشخص شود. قادري در اين ميزگرد بحث خود را با ويژگيهاي خطابه و تاثير اين فرم از بيان شروع ميكند و در ادامه همين چارچوب را گسترش ميدهد. متن گفتوگوي آقاجري، استاد تاريخ دانشگاه تربيت مدرس با حاتم قادري، استاد علوم سياسي در اين دانشگاه اينك پيش روي شماست.
کد خبر: ۲۹۴۳۴۹ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۳
کد خبر: ۲۹۴۳۴۸ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۳
ميرلوحي در تشريح ساز و كار ائتلاف ٩٦ در گفتوگو با «اعتماد»:
اشاره: اين روزها نحوه مواجهه اصلاحطلبان با انتخابات رياستجمهوري سال آينده در محافل سياسي و عرصه عمومي به صورت مداوم مطرح ميشود. اصلاحطلبان در سال ٩٢ با يك ائتلاف عقلاني روي نامزدي حسن روحاني اجماع كردند و اين اجماع را در انتخابات دهمين دوره مجلس شوراي اسلامي نيز تداوم بخشيدند. آنها در كنار اينكه معتقدند براي سال آينده مشكل جدي در حمايت از روحاني وجود ندارد اما اعلام اين حمايت را منوط به گفتوگو با او و مشروط ميدانند. آنها معتقدند اصلاحطلبي در ذات خود با نقد و اصلاح همراه است و نميتوان بيچون و چرا با كسي عقد اخوت بست. سيد محمود ميرلوحي، عضو شوراي مركزي حزب اتحاد ملت ايران اسلامي نيز با تاكيد بر همين موارد ميگويد: «فعلا به ائتلاف اصلاحطلبان و آقاي روحاني در سال ٩٦ ائتلاف مشروط گفته شود. بايد صبر كنيم تا شرايط شفافتر و روشنتر شود.»
کد خبر: ۲۹۴۳۳۶ تاریخ انتشار : ۱۳۹۵/۰۵/۲۱