روزنامه شرق - صفحه 149

اشاره: زمان‌بندی مصاحبه‌ها را معمولا برای ٤٠ دقیقه تنظیم می‌کند، این‌بار اما گفت‌وگو نیم‌ساعت هم علاوه بر زمان معهود طول کشید. سیاست‌مدار کرمانی که در میان کارگزارانی‌ها صراحت لهجه بیشتری دارد و خیلی وقت‌ها هم جدی‌ترین مطالبش را با طنز و شوخی بیان می‌کند. با سیدحسین مرعشی از اعضای شورای مرکزی کارگزاران در همان ساختمان قدیمی که چند سالی است نونوار شده است، درباره موضوعات مختلفی به گفت‌وگو نشستیم و در لابه‌لای گپ‌وگفت، گاهی هم ‌صدای خنده‌ها بلند می‌شد. با او از لزوم ارائه لایحه برجام به مجلس تا نقطه‌نظراتش درباره توافق هسته‌ای و البته درباره الزامات گشایش سیاست داخلی و خطر همیشگی نفوذ تفکرات احمدی‌نژادیستی صحبت کردیم. مرعشی معتقد است دولت به‌لحاظ حقوقی لازم نیست لایحه برجام را به مجلس بدهد، اما می‌گوید بهتر است این کار را انجام دهد. ولی اگر رئیس‌جمهور این کار را نمی‌کند، به خاطر این است که شرایط را از نزدیک لمس می‌کند. مرعشی در بخش دیگر این گفت‌وگو ضمن آنکه حسن روحانی و ناطق نوری را سرمايه اصولگرايان مي‌داند، می‌گوید بهتر است اینها به جامعه روحانیت برگردند و کار را از تندروها بگیرند.

اشاره: شاید زمانی‌که نخستین انجمن دفاع از حقوق بشر را در شهر کردنشین «دیاربکر» تأسیس می‌کرد هیچ‌گاه به ذهنش خطور نکرده بود زمانی فرا می‌رسد که به‌عنوان یک سیاستمدار رؤیاهای «دن کیشوت» عثمانی را نابود کند و برای اولین‌بار در تاریخ جمهوری مدرن ترکیه در مقام رهبر یک حزب کردی و چپ‌گرا از حدنصاب ١٠ درصدی آرا گذر کند و به‌عنوان سیاستمداری جوان و کاریزماتیک، در عرصه ترکیه از فرط محبوبیت او را «سلو» و همتای ترکیه‌ای «باراک اوباما» بنامند؛ و مجامع رسانه‌ای و سیاسی جهان او را ستاره‌ای جدید در عرصه سیاسی ترکیه و کردستان قلمداد کنند. «صلاح‌الدین دمیرتاش»، حقوقدان ٤٢‌ساله‌ای است که اکنون به نمایندگی از نیروهای مترقی و دموکراتیک در کردستان و ترکیه همراه با دیگر رئیس مشترک این حزب، «فیگن یوکسکداغ»، درصدد صلح‌طلبی و مقابله با ناسیونالیسم اسلامگرایانه حزب «عدالت و توسعه»، برآمده است. دمیرتاش در دو هفته اخیر و به‌منظور مقابله با سیاست‌های جنگ‌طلبانه حزب حاکم ترکیه و تداوم روند صلح در این کشور از سوی مقامات ارشد کشورهای اروپایی و از جمله «فدریکا موگرینی»، برای گفت‌و‌گو دعوت شده است. خوش‌بینی او به پایان جنگ، بازگشت به گفت‌وگوها و امید به آینده را از طنین سخنانش می‌توان شنید.

مقدمه: هشت جلسه و بیش از ١٠ چالش و اصطكاك؛ این روایت جلسات كمیسیون برجام است. كمیسیونی با ١٥ عضو كه قرار بود برآیند فراجناحی و كارشناسی مجلس به توافق هسته‌ای باشد. اما اکنون علاوه بر پرسش‌ و پاسخ‌های تكراری، اصطكاك و تنش جزء اعضای لاینفك این جلسات شده‌است. اصطكاك میان نمایندگان دلواپس و تیم مذاكره‌كننده هسته‌ای كه گاه به برخورد لفظی هم می‌كشد. روز گذشته دبیر شورای‌عالی امنیت ملی و رئیس سازمان انرژی اتمی ایران میهمان كمیسیون بودند. به گزارش ایرنا، علی شمخانی بر نگاه منصفانه به تلاش مذاکره‌کنندگان پیشین و كنونی تأكید كرد و گفت: «نباید تلاش گذشتگان را نیز نفی کرد و نفی تلاش دو تیم قبلی و فعلی، خطای بزرگی است». به روایت اینستاگرامی حمید رسایی، شمخانی حدود یك ربع بیشتر در كمیسیون سخن نگفت. او با اشاره به سخنان مقام معظم رهبری ابراز امیدواری كرد: «مجموعه مباحث مجلس و شورای‌عالی امنیت ملی، خروجی واحدی پیدا کند تا یک اجماع ملی برای عبور از این مرحله و آمادگی برای مقابله با اقدامات حریف و سدسازی در برابر نفوذ احتمالی صورت گیرد». صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی نیز توضیحات كلی درباره مسائل فنی ارائه كرد. روز دوشنبه در همین كمیسیون، سعید جلیلی، رئیس سابق تیم مذاكره‌كننده مدعی شده كه در توافق هسته‌ای از صد حق مسلم ایران، صرف‌نظر شده است. او افزوده بود كه تیم مذاكره‌كننده فعلی، زمانی كار را دست گرفته كه به مدد كار تیم پیشین، گروه ١+٥ آماده لغو تحریم‌ها و پذیرش غنی‌سازی بود. علی‌اكبر ولایتی، مشاور بین‌الملل مقام معظم رهبری در واكنش به این اظهارنظر گفته: «این نظرات، نتیجه بررسی‌های خودشان است.» حمید بعیدی‌نژاد، مدیرکل سیاسی و بین‌الملل وزارت‌خارجه و عضو تیم مذاكره‌كننده در حاشیه نشستی در «خبرآنلاین» ، به پرسش‌های «شرق» در این مورد پاسخ داد.

اشاره: «برهم احمد صالح» سیاست‌مدار کرد که اکنون معاون دبیرکل «اتحادیه میهنی کردستان» است، در سال ٢٠٠٩ به مدت دو سال نخست‌وزیر حکومت اقلیم کردستان بود و قبل‌تر نیز در عراق معاون نخست‌وزیر و وزیر برنامه‌ریزی عراق بوده است، معتقد است راه‌حل مقابله با داعش فقط نظامی نیست و باید از طریق مقابله با ریشه‌‌ها و عوامل اساسی به مبارزه با این گروه تروریستی پرداخت. او در مصاحبه با وب‌سایت عربی «نیقاش» تأکید می‌کند، به علت تقسیم سیاسی، قومی و مذهبی، ارتش ملی در عراق شکل نگرفت که معتقد به پروژه ملی باشد، برای همین امروز پیشمرگه نیروی مبارز حاضر در صحنه است؛ حشد الشعبی نیروی مبارز حاضر در صحنه است. او امیدوار است که نخست‌وزیر عراق بتواند اصلاحات مدنظرش را پیاده کند، اما درعین‌حال می‌گوید مشکلات عراق با مشکلات اقلیم کردستان متفاوت است، حداقل اگر با انصاف حرف بزنیم کردستان آبادانی و پیشرفت بزرگی به خود دیده است. تمام کسانی که از جنوب عراق می‌آیند از پیشرفت‌های کردستان شگفت‌زده هستند.