علی شکوری‌راد

مقدمه: علي شكوري‌راد، سياستمدار شناخته شده‌اي است. از دفتر تحكيم وحدت در دهه ٦٠ برآمد و سياست‌ورزي عصر اصلاحات را در حزب مشاركت پي گرفت. در تمام سال‌هاي پس از دوم خرداد يكي از چهره‌هايي بود كه در تصميم‌گيري‌هاي اصلاح‌طلبان نقش آفريني مي‌كرد. او البته تجربه حضور در مجلس شوراي اسلامي را هم دارد و در مجلس ششم به نمايندگي از مردم تهران حضور داشت. اتفاق بزرگ براي اصلاح‌طلبان در سال ٩٢ رخ داد و در حالي كه جبهه رقيب هر روز مراسم فاتحه‌خواني براي اصلاحات برگزار مي‌كرد به يكباره با ائتلاف ميان دو كانديداي نزديك به اصلاح‌طلبان حسن روحاني بود كه به پاستور راه يافت. يكي از ثمرات دولت روحاني در عرصه سياست داخلي تشكيل حزب اتحاد ملت ايران اسلامي بود. حزبي كه پس از سال ٩٢ فرآيند تولدش آغاز و در دولت روحاني عملا پا به عرصه گذاشت. مشاركتي‌هاي سابق تصميم گرفته بودند از نام حزب‌شان بگذرند تا راهش ادامه يابد. اگرچه فرآيند دريافت مجوز حزب اتحاد سخت و مشكل بود اما بالاخره وزارت كشور روحاني و كميسيون ماده ١٠ احزاب پاي اين تصميم ايستادند تا اينكه در شهريور ٩٤ نخستين كنگره اتحاد برگزار و علي شكوري‌راد به ‌عنوان دبيركل اين حزب انتخاب شد. دبيركلي يك حزب اصلاح‌طلب با مختصات و مشخصات اتحاد در عصر سياست‌ورزي اعتدالگرايانه كار آساني نبود اما شكوري‌راد در اين حدود دوسال كارنامه‌اي قابل قبول از خود به جا گذاشت. از فعاليت موثر در شوراي عالي سياستگذاري اصلاح‌طلبان تا انتخابات رياست‌جمهوري اخير آنها هميشه نقش‌آفرين بودند. هرچند كه در فرآيند بستن ليست كانديداهاي شوراي شهر تهران شايبه‌هايي وجود دارد و ابهاماتي درباره نوع عملكرد اين حزب مطرح مي‌شود اما از نگاهي ديگر اتحاد موفق شده است حداقل ٧ عضو نزديك به خود را در ليست تهران بگنجاند و اين براي حزبي با سابقه كمتر از دو سال، موفقيت بزرگي است. گفت‌وگو با علي شكوري‌راد صبح روز عيد فطر و در بيمارستان سينا انجام شد. او همچنان از زاويه نگاه خودش با خوش‌بيني مي‌گويد: مخالفان روحاني هدف‌شان محافظه‌كاري او در بستن كابينه است و پس از راي اعتماد فشارها كاهش مي‌يابد. دبيركل حزب اتحاد معتقد است آن بخشي از اصولگرايان كه اين روزها به روحاني حمله مي‌كنند هنوز نتوانسته‌اند شكست ٢٩ ارديبهشت را هضم كنند و رفته رفته از شتاب مخالفت‌هاي‌شان كاسته خواهد شد. او همچنين راي بالاي روحاني را عامل غلبه بيشتر هژموني رييس‌جمهور بر عملكرد وزرا مي‌داند و مي‌گويد حتي اگر همين كابينه عينا به مجلس معرفي شود عملكردي اصلاح‌طلبانه‌تر از دولت يازدهم را خواهيم ديد. شكوري درباره شوراي شهر هم گفتني زياد دارد. گفتني‌هايي كه نشان مي‌دهد او هم بر خلاف تصور اوليه در جمع منتقدين فرآيند بسته شدن ليست است. از محسن هاشمي تا محمود حجتي و حسين مرعشي گزينه‌هاي مختلف را بررسي مي‌كند و البته يك حسرت به جا مانده از انتخابات دارد. مي‌گويد اگر حسين راغفر، اقتصاددان و استاد دانشگاه رضايت مي‌داد ميثاقنامه اصلاح‌طلبان را امضا كند تمام تلاش‌شان را مي‌كردند تا او در ليست نهايي قرار بگيرد اما راغفر از امضاي ميثاقنامه سرباز زد و مورد بررسي شوراي عالي قرار نگرفت. مي‌گويد كوشش مي‌كنند رقابت براي تعيين شهردار تهران به اجماع روي يك گزينه بينجامد و در صحن شوراي شهر شاهد رقابت نباشيم. كوششي كه اگر با سعه صدر همه طرف‌ها همراه شود، مي‌تواند منجر به نتيجه شود.

اشاره: كابينه دولت دوم روحاني تا اينجا نقدها و حمايت‌هاي متعددي را برانگيخته است كه در اين ميان بخشي از حاميان او راه نقادي شفاف پيرامون تركيب كابينه را در پيش گرفته‌اند. علي شكوري‌راد، دبيركل حزب اتحاد ملت ايران اسلامي اما مي‌گويد نبايد خيلي زود درباره كابينه قضاوت كنيم. او البته به منتقدين حق مي‌دهد كه مطالبات و وعده‌هاي ايام انتخابات را در تطابق كامل با كابينه معرفي شده ندانند، اما در عين حال مي‌گويد عملكرد اين كابينه اگر در سيطره نفوذ كلام رييس‌جمهور قرار گيرد، مي‌تواند قابل قبول واقع شود. شكوري‌راد همچنين يك نگراني ديگر را نيز مطرح مي‌كند. او معتقد است برخي وزرا به دليل آنكه مي‌دانند در پايان دوره دوم دولت روحاني ديگر او نمي‌تواند سكان‌دار قوه مجريه باشد ممكن است ساز ناهماهنگي با دستورات و رويكردهاي رييس‌جمهور بنوازند. راه‌حل اين موضوع از نگاه اين فعال سياسي اين است كه قامت روحاني در ميان اعضاي دولت از همه بلند‌تر و صدايش رساتر باشد. شكوري راد به اين دولت خوش‌بين است و فكر مي‌كند در نهايت عملكرد مطلوبي از همين تركيب شاهد خواهيم بود چه آنكه ما روحاني را مي‌شناختيم و بر اساس همان شناخت از او حمايت كرده‌ايم.

مقدمه: آن‌طور که از خبرهای منتشرشده برمی‌آید، قرار است حسن روحانی ١٤ مردادماه در مراسم تحلیفش فهرست وزرای پیشنهادی کابینه دوازدهم را به بهارستان ارائه کند. با نزدیک‌شدن به زمان تحلیف، گمانه‌زنی‌ها درباره ترکیب و چگونگی چینش کابینه هم دوچندان شده است؛ گمانه‌زنی‌هایی که البته خیلی خوشایند اصلاح‌طلبان نیست و از نقش‌آفرینی بیشتر یاران اصولگرای روحانی در پاستور و به‌حاشیه‌رفتن مشاوران و معاونان اصلاح‌طلب روحانی حکایت می‌کند. در همین راستا با علی شکوری‌راد، دبیرکل حزب اتحاد ملت، به گفت‌وگو نشستیم و از او درباره انتظارات اصلاح‌طلبان از کابینه دوم روحانی پرسیدیم. او با تأیید اخباری که به دورافتادن دیدگاه‌های اسحاق جهانگیری و محمد شریعتمداری در تشکیل کابینه گواهی می‌دهد، می‌گوید: «محمد نهاوندیان، رئیس دفتر و محمود واعظی، وزیر ارتباطات، به‌شدت در چینش کابینه به حسن روحانی نزدیک شده‌اند. همین نزدیکی سبب افزایش نگرانی اصلاح‌طلبان شده است، چراکه مسیر‌های ارتباطی اصلاح‌طلبان با روحانی در درجه اول اسحاق جهانگیری و پس از او محمد شریعتمداری بودند». شکوری‌راد می‌افزاید: «علاوه بر اینها توییت‌های آزار‌دهنده حسام‌الدین آشنا، مشاور فرهنگی حسن روحانی، هم اصلاح‌طلبان را به بحث چینش کابینه حساس کرده و موجب شده است که فضای نگران‌کننده‌‌ای شکل بگیرد»او با ابراز نگرانی از شرایط ایجادشده می‌گوید: «اگر ما بتوانیم کاری کنیم که هژمونی حسن روحانی تا رده‌های پایین مدیریتی منتقل شود، دیگر کاری به افرادی که منصوب می‌شوند نداریم».دبیرکل حزب اتحاد ملت همچنین معتقد است مسیر دشواری پیش‌روی اصلاح‌طلبان قرار دارد و آنها تا انتخابات ١٤٠٠ با یک دوگانه مواجه هستند؛ هم باید مراقب باشند دولت زمین نخورد و هم باید تلاش کنند تا دولت از اصلاح‌طلبان فاصله نگیرد.

اشاره: علي شكوري‌‌راد‌، د‌بيركل حزب اتحاد‌ ملت ايران اسلامي و يكي از موثرترين فعالين سياسي اصلاح‌طلب است. او د‌ر اظهاراتش صراحت د‌ارد‌ و چند‌ان محافظه‌كارانه صحبت نمي‌كند‌. به همين د‌ليل هم د‌ر عين اينكه مي‌گويد‌ روحاني تنها و بهترين گزينه انتخابات ٩٦ است اما اين را هم مي‌گويد‌ كه د‌ر طول سه سال و چند‌ ماهي كه از د‌ولت روحاني گذشته حتي يك بار هم نشست مشترك با او ند‌اشته‌اند‌. د‌بيركل حزب اتحاد‌ ملت ايران اسلامي د‌رباره حزب متبوعش هم معتقد‌ است د‌رهاي حزب به روي هركس كه اراد‌ه كرد‌ باز نيست و آنها خود‌ي و غيرخود‌ي د‌ارند‌ كسي هم نمي‌تواند‌ حق عضويت د‌ر اتحاد‌ را براي خود‌ش متصور باشد‌. شكوري‌راد‌ د‌رباره «مشاركت» هم حرف د‌ارد‌. د‌ر عين حال كه اتحاد‌ را بد‌ل و بد‌يل مشاركت نمي‌د‌اند‌ اما مي‌گويد‌ پروند‌ه مشاركت مختومه شد‌ه و تشكيلاتي به نام جبهه مشاركت د‌يگر وجود‌ خارجي ند‌ارد‌. شكوري‌راد‌ د‌ر آسيب‌شناسي رفتار جبهه مشاركت هم مي‌گويد‌: ‌اي كاش برخي را نسبت به فعاليت‌هاي‌مان نگران نمي‌كرد‌يم. اين قيد‌ اي كاش د‌ر كنار جمله بعد‌ي او معنا مي‌يابد‌ كه مي‌گويد‌: «ما به سمپاشي آنها توجه نكرد‌يم و د‌رصد‌د‌ از بين برد‌ن اثراتش نبود‌يم. بعد‌ كه اثراتش را د‌يد‌يم د‌يگر د‌ير شد‌ه بود‌ كه بتوانيم آن را از بين ببريم.» آنها پخته‌تر از قبل شد‌ه‌اند‌ و حالا د‌ر فضاي سياسي كشور مي‌خواهند‌ اين پختگي را نمايش د‌هند‌. به ويژه از ٩٢ به اين سو نشانه‌هاي متعد‌د‌ي مي‌توان براي پختگي سياسي اصلاح‌طلبان برشمرد‌.

مقدمه: در یک بعدازظهر پاییزی برای گفت‌وگو با دبیر کل حزب اتحاد ملت، از دانشجویان سابق پیرو خط امام و نماینده مجلس ششم به بیمارستان سینا رفتم. دکتر شکوری‌راد را مثل همیشه شوخ‌طبع و پرنشاط در مرکز رادیولوژی بیمارستان سینا که ریاست آن را بر عهده دارد، ملاقات کردم. شکوری‌راد در زمان ریاست‌جمهوری هاشمی، عضو شورای مرکزی دفتر تحکیم وحدت بوده، حتی پس از اینکه از شورای مرکزی تحکیم کنار رفته، مدتی به عنوان عضو ناظر در جلسات شورای مرکزی دفتر تحکیم حضور داشته است. شکوری‌راد از آن زمان‌های دفتر تحکیم می‌گوید: در آن زمان چون بحبوحه‌ جنگ بود، دفتر تحکیم روی پروژه‌ای به نام «جنگ همه‌جانبه» کار می‌کرد و یک ‌بار هم در نماز جمعه شعار جنگ همه‌جانبه را سر داده بودند. در آن زمان منظور از جنگ همه‌جانبه این بود که همه‌ امکانات باید صرف پیروزی شود.» روز اول نوروز سال ٦٦ محسن رضایی که فرمانده سپاه بود، بچه‌های دفتر تحکیم را به دفتر خودش واقع در افسریه دعوت می‌کند. شکوری‌راد از این دیدار به عنوان یک میهمانی تلخ یاد می‌کند. او می‌گوید: «پس از گفت‌وگو برای ناهار سفره پهن کردند و با رضایی هم‌سفره شدیم. پس از ناهار آقای رضایی از سر سفره ناهار بلند شد، به اتاقش رفت و جمع را بدون خداحافظی ترک کرد». بچه‌های تحکیم وحدت چند شماره از نشریه‌ خود را به موضوع جنگ همه‌جانبه اختصاص می‌دهند. شکوری‌راد چندین بار به عنوان پزشک‌یار به جبهه رفت. شکوری‌راد حین تعریف خاطره حرف‌های شنیدنی بسیاری درباره تشکل‌های دانشجویی بیان می‌کند. این عضو اسبق تحکیم وحدت وجود تشکل‌های دانشجویی را برای مشروعیت‌بخشی به نظام سیاسی کاملا یک ضرورت می‌داند.

اشاره: نحوه مواجهه اصلاح‌طلبان با انتخابات رياست‌جمهوري آنقدرها هم روشن و شفاف نيست كه پيش از اين تصور مي‌شد. عده‌اي معتقدند بدون اما و اگر بايد از همين امروز اعلام كنيم كه تنها و تنها از حسن روحاني حمايت مي‌كنيم. در مقابل، عده‌اي ديگر مي‌گويند تداوم حمايت اصلاح‌طلبان از روحاني بايد منوط به بررسي عملكرد وي و آغاز گفت‌وگوهاي سازنده با روحاني و دولتمردانش باشد. آنها حمايت بي‌چون و چرا از روحاني را معادل نفي نقد او مي‌دانند و معتقدند مسدود كردن راه نقد دولت با اعلام حمايت بي‌چون و چرا عدول از هويت اصلاح‌طلبانه است. هويتي كه در بطن خود نقد قدرت را دارد و در طول سال‌ها بارها و بارها به خاطر همين نقد قدرت هزينه داده است. علي شكوري‌راد، دبيركل حزب اتحاد ملت ايران اسلامي از جمله كساني است كه مي‌گويد ما در جست‌وجوي كانديداي انتخابات ٩٦ نيستيم و به طور طبيعي كانديداي ما روحاني است. اما اين دليل نمي‌شود نقايص و اشتباهات دولت را نبينيم و گوشزد نكنيم. شكوري راد همان طور كه از او انتظار مي‌رود صريح و بي‌پرده صحبت مي‌كند. از فرآيند انتخابات ٩٢ و چگونگي رسيدن به نام روحاني تا انتخابات مجلس و اتفاقات درون حزب اتحاد پروايي ندارد تا جزييات را بگويد و اشتباهات را بپذيرد.