بصیرت - صفحه 3679

مقدمه: در آستانه هر انتخابات، تعدادی از نشریات که کارکرد حزبی دارند و وابسته به احزاب هستند، فعال‌تر می‌شوند. در تاریخ مطبوعات ایران احتمالا روزنامه سلام تنها روزنامه حزبی بوده که توانسته است کارکرد موردانتظار را داشته باشد و صد نماینده به مجلس بفرستد؛ هرچند همین قدرت سیاسی نیز نتوانسته از این روزنامه به عنوان ارگان حمایت کند. با حسینعلی افخمی، عضو هیأت‌علمی دانشگاه علامه طباطبایی، درباره مطبوعات حزبی در ایران گفت‌و‌گو کرده‌ایم:

مقدمه: وزارت كشور اصلي‌ترين بخش دولت است كه در كنار وزارت امور خارجه مهم‌ترين نقش را در امنيت داخلي و خارجي كشور بر عهده دارد. در دولت‌هاي مختلف همواره افرادي براي جلوس بر كرسي وزارت كشور انتخاب شده بودند كه چند ويژگي را داشتند و اما وزير كشور دولت يازدهم آنچنان عمل كرد كه وظيفه‌اي سنگين كه بر عهده وزارت كشور است را بيش از ساير وزاري كشور قبلي محقق كرد كه آن هم دفاع از حقوق شهروندان است. امروز همان دكتر عبدالرضا رحماني فضلي كه در زمان انتخابش از سوي رئيس‌جمهور مورد هجمه‌هاي زيادي از سوي طيفي كه انتظار داشت وزيركشور از ميان آنها انتخاب شود قرار گرفت به نحوي كه روزي گفتند علي يونسي بايد وزير كشور شود و روز ديگر گفتند رحماني فضلي سهميه علي لاريجاني در كابينه است، تبديل به محبوبترين وزير كابينه شده و منتقدان ديروز به حاميان امروز او تبديل شده‌اند. شخصيت آرام و كم سخن گفتن او باعث شد، شاید برخي پس از اعلام ردصلاحيت‌ها به او خرده بگيرند و يادآوري كنند كه دفاع از حقوق شهروندان شعار دولت بوده است، ندانند كه ۱۶۰۰ ردصلاحيت شده با تلاش‌هاي وزیرکشور صلاحيت خود را دريافت كردند و اگر علي مطهري روزي از استيضاح او به دليل عدم صدور اعتبار نامه مينو خالقي سخن مي‌گويد رحماني فضلي به او احترام مي‌گذارد و در گفت‌وگو با «آرمان» راهكار حل مشكل خالقي را نه وزارت كشور و نه شوراي نگهبان بلكه مجلس شورای اسلامی می داند. او نمي‌خواهد وارد جدل با ساير نهادهاي كشور شود اما وقتي انتقادات بخشي از جامعه نسبت به گشت نامحسوس را شنید مصلحت را در آن دید كه بگويد اين وزارتخانه هم با رفتارهاي سلبي و پليسي درحوزه اجتماعي مخالف است و بايد برنامه بهتري كه ماندگار و اثربخش است را اجرا كرد. در طي اين گفت‌وگو دكتر رحماني فضلي وزير كشور بارها تاكيد كرد كه دغدغه‌هاي مردم دغدغه‌هاي اوست و چنان سخن گفت كه مشخص بود انتقادات را به خوبي درك مي‌كند و در همين راستا با صراحت عنوان كرد تا جايي كه توان دارد نمي‌گذارد حقي از مردم پايمال شود. وزير كشور اين روزها هنوز خسته است اما چهره اش راضي است چون نخستين آزمون انتخاباتي دولت يازدهم را در۷ اسفند ۹۴ و ۱۰ ارديبهشت۹۵ با كمترين انتقاد و بيشترين تحسين برگزار كرد و احتمالا پس از انتشار اين مصاحبه كه در آن به تدابير ستاد مبارزه با مواد مخدر براي كاهش شيشه در كشور و درمان معتادان اشاره كرده است بيش از پيش در نزد افكار عمومي مورد تقدير قرار مي‌گيرد. زماني كه گفت ۶۰ درصد معتادان متاهل هستند و ۳۰ درصد آنها داراي تحصيلات تكميلي هستند غم بزرگي در چهره اش نشست و دلسوزانه از خانواده‌ها درخواست كرد مراقب فرزندانشان باشند. گفت‌وگوي۲ساعته وزیر کشور با «آرمان» نشانه احترام به مردم، پاسخگويي به افكارعمومي و تشريح مسيري بود كه براي صيانت از حقوق ملت طي كرده است. در ادامه متن كامل گفت‌وگوي دكتر رحماني فضلي را با «آرمان» مي‌خوانيد:

اشاره: در شرایطی که وضعیت نهایی داوطلبان در انتخابات روشن نیست و پس از اعلام اولیه نتایج بررسی صلاحیت‌ها در هیأت‌های اجرائی و سپس هیأت‌های نظارت، تعدادی از چهره‌هاي شناخته شده و نمایندگان فعلی مجلس هم در فهرست ردصلاحیت‌شدگان قرار دارند، پیش‌بینی وضعیت رقابت‌های انتخاباتی واقعا دشوار است. بااین‌حال درباره اولویت‌های سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و... مقطع زمانی فعلی که مجلس دهم باید برای حل آنها تدبیر کند، می‌توان سخن گفت. مجلس دهم حدود سه سال پس از انتخابات سال ٩٢ و انتخاب دولت حسن روحانی، با حدود ١٩‌ میلیون رأی‌دهنده تشکیل خواهد شد. مسائل اقتصادی، حوزه سیاست داخلی و مسائل سیاست خارجی که پس از اجرای برجام، همچنان نیازمند پایش و تقویت است، پیش روی دهمین دوره قوه قانون‌گذاری کشور قرار خواهد داشت. بررسی اموری که مجلس دهم از سال آینده باید به آنها بپردازد، موضوع گفت‌وگوی «شرق» با «مرتضی الویری» است. او دانش‌آموخته دانشگاه صنعتی‌شریف، در دوران پیش از انقلاب و عضو گروه فلاح - از گروه‌های هفت‌گانه سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی- بود و از مبارزان شناخته‌شده علیه رژیم پهلوی به‌شمار می‌رفت. وی پس از انقلاب نیز سه دوره نمایندگی مجلس، سمت شهرداری تهران، سفارت ایران در اسپانیا و عضویت در شورای مشورتی اصلاح‌طلبان و حضور در جمع مشاوران آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی را در کارنامه دارد.

اشاره: سیمور هرش، خبرنگار معروف امریکایی و همان کسی است که داستان قتل عام ساکنان مای لای - روستایی در ویتنام - که در سال 1969 توسط سربازان امریکایی رخ داد را بر ملا ساخت. او همچنین نخستین گزارشگری بود که در سال 2004 از جنایات زندان ابوغریب در عراق پرده برداشت. افشاگری‌های اخیر «هرش»، که سال گذشته در «نشریه نقد لندن» آنها را منتشر کرد، مرز بین روزنامه نگاری تحقیقی و تئوری توطئه را به چالش کشیده است. او اکنون نیز در گفت‌و‌گویی با وب‌سایت اینترنتی و معتبر «Salon» که روز دوم ماه مه (13 اردیبهشت) درسالگرد کشته شدن «اسامه بن لادن»، منتشر شد، سعی کرده پرده از اسرار مرگ بن لادن بردارد. «هرش» معتقد است کشته شدن رهبر بدنام القاعده که سال 2011 به دست نظامیان امریکایی در روستای ابیت آباد در پاکستان رخ داد، فقط یک نمایش نظامی بوده که با همکاری مستقیم اسلام آباد بخوبی اجرا شده است. او با اشاره به برخی منابع آگاه که نام خیلی از آنها را مخفی نگه می‌دارد، می‌گوید، باور ندارد اسامه بن لادن بتواند براحتی در یک روستای تفریحی و مکانی که در نزدیکی محل استقرار نیروهای اطلاعاتی پاکستان است آزادانه زندگی کند. به ادعای او پاکستان قبل از سال 2006 بن لادن را دستگیر کرده بود و فقط منتظر بهترین زمان ممکن بوده تا در ازای دریافت امتیاز، مکان او را برای امریکا فاش کند. «هرش» پیشتر نیز بارها در نوشته‌های خود از آزادانه زندگی کردن بن لادن تحت حمایت نیروهای اطلاعاتی پاکستان و با حمایت مالی عربستان سخن گفته و ادعا کرده بود که جسد بن لادن هرگز به دریا انداخته نشده چرا که هیچ عکاسی از این لحظه عکسی را ثبت نکرده است و آنچه ما درباره تمام این ماجراها می‌دانیم فقط روایت‌هایی است که رسانه‌های امریکایی برای ما نقل کرده‌اند. هرش در انتهای این داستان مدعی است که محل اختفای بن لادن توسط یک افسر بازنشسته پاکستانی و در ازای دریافت جایزه میلیون دلاری و اقامت در امریکا به سیا گزارش شده است و بنابراین هیچ عملیات دلاورانه و شجاعانه‌ای برای یافتن بن لادن صورت نگرفته است. داستانی که هرش از چگونگی دستگیری بن لادن مطرح کرده است، با گفته‌های دولت امریکا و همچنین با گزارش کامل مارک بوودن - خالق اثر «پایان: گزارش قتل بن لادن»- کاملاً در مغایرت است. در این بازی ناپایدار که محصول زندگی در عصر پست مدرن است هر کسی هر لحظه با تردید از خود می‌پرسد «بالاخره چه کسی راست می‌گوید؟» سیمور هرش، به دلیل مواضع تندی که علیه دولت امریکا اتخاذ می‌کند و افشاگری‌های رسانه‌ای خود همواره مورد هجوم جریان‌هایی بوده‌ که به نظر می‌رسد از سوی دولت امریکا هدایت می‌شده است و هنوز هم می‌شود. این تهاجم‌ها حتی گاه تا آنجا پیش رفته که به او اتهام‌هایی درباره عصبی بودن و پرخاشگری هم زده‌اند. خبرنگار یک وب سایت درباره همین اتهام‌ها با او به گفت و گو نشسته ‌است

اشاره: سال ۱۳۴۵بود که لایحه تأسیس «سازمان اسناد ملی ایران» ارائه شد و در روز هفدهم اردیبهشت ماه، سال ۱۳۴۹، مجلس شورای ملی، قانون تأسیس این سازمان را تصویب کرد. از آن تاریخ تا سال 1390، 17 اردیبهشت ماه به‌عنوان روز اسناد ملی بزرگ داشته می‌شد ولی در سال 90به ناگهان روز نوزدهم اردیبهشت ماه، که همزمان با روز بزرگداشت شیخ کلینی است به عنوان«روز اسناد ملی و میراث مکتوب» تصویب و در تقویم‌ها درج شد. اسناد ملی، بر طبق تعریف آن در قانون اسناد ملی، عبارت است از: «کلیه اوراق، مراسلات، دفاتر، پرونده‌ها، عکس‌ها، نقشه‌ها، نمودارها، فیلم‌ها، نوارهای ضبط صوت و سایر اسنادی که در دستگاه دولت تهیه شده و یا به دستگاه دولت رسیده‌است و به‌طور مداوم در تصرف دولت بوده و از لحاظ اداری، مالی، اقتصادی، قضایی، سیاسی، فرهنگی، علمی، فنی و تاریخی به تشخیص سازمان اسناد ملی ایران ارزش نگهداری داشته باشد.» این گونه اسناد از اهمیت بالایی در بررسی گذشته و روشن کردن نقاط مبهم و زوایای دیده نشده یک کشور برخوردارند. از این رو در همه کشورهای دنیا قوانین مشخص و تدوین‌شده‌ای درخصوص فرآیند جمع‌آوری، حفاظت، نگهداری و بهره برداری از اسناد دارند. به مناسبت روز اسناد سراغ شهرام یوسفی‌فر، معاون اسناد ملی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران رفتیم و با وی درباره اهمیت روز اسناد و موانع و مشکلات محققان در استفاده از اسناد سخن گفتیم.