روزنامه اعتماد - صفحه 136

اشاره: گروه احزاب| اصلاح‌طلبان كم كم وارد تعيين مصاديق كانديداتوري براي انتخابات اسفندماه مجلس شوراي اسلامي مي‌شوند. آنها در عين برطرف كردن موانع درون جرياني بايد به فكر مشكلات و موانعي باشند كه هيچ اطلاعي از شدت و ضعف و گستره آن ندارند. به نظر مي‌رسد اين‌بار اصلاح‌طلبان به جاي مقابله با موانع، پرش از روي آن را به عنوان راهبرد انتخاباتي خود در پيش گرفته‌اند و نمي‌خواهند به بهانه رد صلاحيت گسترده ميدان مسابقه را خالي كنند و پيش از سوت آغاز بازي شاهد پايكوبي رقيب باشند. اين مهم از تجربه گرانبهاي انتخابات رياست‌جمهوري گذشته به دست آمده، آنجا كه پس از رد صلاحيت بهت‌آور آيت‌الله هاشمي خيلي زودتر از تصور رقيب، دوباره آرايش سياسي خود را بازيابي كردند و با اجماع ميان عارف و روحاني در نهايت حمايت از روحاني را در دستور قرار دادند و پس از ١٢ سال از آخرين پيروزي در انتخابات رياست‌جمهوري بار ديگر كانديداي مورد حمايت خود را در پاستور ديدند. اين استراتژي از همان ماه‌هاي اول پس از انتخابات رياست‌جمهوري براي انتخابات مجلس نيز در دستور كار قرار گرفت و جمع‌بندي بزرگان اصلاحات اين شد كه در هر ميدان فراهم آمده از سوي نهادهاي نظارتي بايد بازي كرد. با تشكيل شوراي راهبردي انتخابات امر انتخاب كانديداهاي هر حوزه انتخابيه به اصلاح‌طلبان همان حوزه واگذار شد و بنا بر اين قرار گرفت كه در مركز تنها به اختلافات احتمالي رسيدگي كنند. با اين كار چهره‌هاي اصلي در مركز فراغت يافتند تا بدون دغدغه نسبت به چگونگي تعيين كانديداهاي شهرستان ضمن تعيين استراتژي كلي ليست تهران را نيز با قدرت بيشتري ببندند تا مشكلات و تبعات انتخابات شوراي شهر تكرار نشود. از سوي ديگر آنها اين‌بار تصميم گرفتند تا تنها به ثبت‌نام چهره‌هاي مشهور و راي‌آور بسنده نكنند و «نهضت ثبت‌نام حداكثري» را در پيش گيرند. در اين فرآيند تمام اصلاح‌طلباني كه خود را واجد شرايط نمايندگي مردم مي‌دانند در انتخابات ثبت‌نام مي‌كنند تا پس از اعلام نتيجه بررسي‌هاي شوراي نگهبان هر چقدر هم از نيروهاي اين جريان رد صلاحيت شدند باز هم امكان رقابت وجود داشته باشد. با اين وجود كماكان بخش مهمي از دغدغه‌هاي اصلاح‌طلبان چگونگي بررسي صلاحيت‌هاست. آنها مي‌خواهند با چهره‌هاي شناخته شده خود به ميان مردم بروند و با اطمينان راي‌دهندگان در مجلس حضور يابند. خبرها از جلسات بزرگان اصلاح‌طلب حاكي از آن است كه به زودي شورايي تحت عنوان شوراي عالي انتخابات با حضور نمايندگاني از تمامي شاخه‌هاي اين جريان تشكيل مي‌شود تا آنها علاوه بر بستن ليست تهران، ارتباط ارگانيك خود را با حوزه‌هاي انتخابيه برقرار و در نهايت كانديداهاي شهرستاني را نيز تاييد كنند. اين شايد يكي از مهم‌ترين گام‌هايي باشد كه در راه انتخاب مصاديق كانديداتوري به كمك اصلاح‌طلبان بيايد. اصلاح‌طلبان هدف و اولويت اصلي خود را بر كسب اكثريت كرسي‌هاي مجلس استوار كرده‌اند تا بتوانند پس از سه دوره دوري از مجلس اين‌بار با حضور حداكثري در پارلمان اهداف اصلاح‌طلبانه خود را در خانه ملت دنبال كنند. اين در حالي است كه رقيب اصولگرا همچنان در‌خصوص محوريت اجماع و مكانيزم ورود به انتخابات به جمع‌بندي نرسيده و بعيد به نظر مي‌رسد اين جريان موفق به حضور يكپارچه در انتخابات شود. روزنامه اعتماد در نظر خواهي از ٤٠ چهره سياسي اصلاح‌طلب سه پرسش اساسي را با آنها مطرح كرد تا مخاطبان اين جريان به‌خوبي با دغدغه‌ها و اهداف چهره‌هاي اصلاح‌طلب آشنا شوند.

اشاره: گروه احزاب - «ساختار سياسي ايران مبتني بر فعاليت احزاب نيست، احزاب در ايران رشد نكرده يا ناقص متولد شده‌اند»؛ جملاتي از اين دست سخنان نخستين تمام كساني است كه در ايران مي‌خواهند شرايط احزاب را تحليل كنند. با اين حال همين احزاب فعلي هم در سپهر سياسي ايران نقش و اثرگذاري خود را دارند. گروه احزاب روزنامه اعتماد در نظر دارد آخرين روز هفته را با مروري بر مواضع و جهت‌گيري‌هاي مهم احزاب و فعالان سياسي كارنامه سياسي يك هفته‌اي آنان را منتشر كند. فعاليت‌هاي احزاب سياسي در ايران طي ماه‌هاي گذشته شتاب بيشتري به خود گرفته و آنها اعم از اصولگرا و اصلاح‌طلب درصدد نقش‌آفريني جدي در فرآيند انتخابات مجلس هستند. از اين منظر رصد فعاليت‌هاي احزاب اصلاح‌طلب و اصولگرا مي‌تواند نقشه راه آنها براي انتخابات مجلس را نمايان كند. از سوي ديگر اين كارنامه وضعيت انسجام و انشقاق دو جريان اصلي كشور در فاصله هفت ماه مانده به دهمين دوره انتخابات مجلس شوراي اسلامي نماي كلي از رقابت‌هاي سياسي را نيز نشان مي‌دهد. احزاب ايراني هفت ماه پرتلاش براي انتخابات را پيش‌رو خواهند داشت تا بتوانند اكثريت كرسي‌هاي بهارستان را در اختيار بگيرند.

اشاره: غلامعباس توسلي براي طرفداران جامعه‌شناسي و هواداران مسائل سياسي چهره شناخته شده‌اي است. او اين روزها هر چند به دليل كهولت سن كمتر سخن مي‌گويد اما وقتي مي‌فهمد كه قرار است درباره دغدغه‌هاي اين روزهايش با او گفت‌وگو كنيم با روي باز مي‌پذيرد. جامعه‌شناس سياستمداري كه شاگردان بسياري را در دانشگاه تهران، تربيت مدرس و ديگر دانشگاه‌ها تربيت كرده است. نگاه او به وقايع سياسي رنگ و بوي جامعه‌شناختي دارد. سعي مي‌كند با لايه‌برداري اجتماعي موقعيت گفتمان‌هاي سياسي را تشريح كند. همين است كه وقتي از او سوال مي‌شود گفتمان اصلاحات چه موقعيتي دارد بي‌هيچ مكثي مي‌گويد: گفتمان اصلاحات در عمق جامعه ايراني ريشه دوانده است. تاكيد مي‌كند اصلاح‌طلبانه سخن گفتن روحاني و لبيك توده‌هاي اجتماعي به درخواست كادر رهبري اصلاحات در انتخابات رياست‌جمهوري نشانه‌هاي باور جامعه به چارچوب مفهومي گفتمان اصلاحات است. به اعتقاد توسلي اصلاح‌طلبان هر چند براي كنشگري سياسي با مصايب بسياري بايد دست و پنجه نرم كنند اما با خيال آسوده مي‌توانند اميدوار باشند كه اهداف و مطالبات‌شان روز به روز در لايه‌هاي زيرين جامعه تعميق مي‌يابد. به گفته اين جامعه‌شناس كارآزموده هيچ سمي اصلاحات را نمي‌كشد مگر نا اميدي. از همين رو به نيروهاي سياسي اصلاح‌طلب توصيه مي‌كند تا بازهم فرمول و راهبرد انتخابات رياست‌جمهوري يعني همان تن دادن به اتحاد و انسجام را در دستور كار خود قرار دهند تا بتوانند پيروزي دوم را به آغوش بكشند.

اشاره: حسن روحاني توانست يكي از مهم‌ترين وعده‌هاي انتخاباتي‌اش را عملي كند؛ وعده‌اي كه البته منتقدان و مخالفاني نيز دارد، مخالفاني كه اين روزها در جلسات كميسيون ويژه برجام تمام تلاش خود را به كار بسته‌اند تا اين توافق را كه از نظر بسياري پيروزي حسن روحاني است را يك شكست يا به تعبير بهتر كلاهي گشاد بر سر مردم جلوه دهند اما به اعتقاد بسياري پاسخ‌هاي تيم مذاكره‌كننده به منتقدان توافق خود به خوبي گوياي همه واقعيت‌هاست و همه‌چيز را به خوبي براي جامعه ايران روشن كرده است چرا كه بسياري از چهره‌هاي شاخص اصولگرا هم به حمايت از توافق برخاسته‌اند. حال سوال اينجاست با حصول اين توافق بدنه اجتماعي حسن روحاني در چه وضعيتي قرار خواهد گرفت و آيا منتقدان پر سر و صداي توافق مي‌توانند بر سبد راي حسن روحاني در انتخابات آينده تاثيرگذار باشند يا خير؟ مرتضي الويري، فعال سياسي اصلاح‌طلب معتقد است كه اگر پرونده هسته‌اي به سرانجام نمي‌رسيد دولت پايگاه اجتماعي‌اش را از دست مي‌داد. او منتقدان توافق هسته‌اي را اقليتي ١٠، ١١ درصدي مي‌داند كه در انتخابات سال ٩٢ شكست خوردند و تا امروز هم دولت با منطق با آنها روبه رو شده است. نماينده مجلس بهترين پاسخ به منتقدان را روشنگري نسبت به گذشته مي‌داند و بر يك نكته تاكيد دارد اينكه مردم ايران تصميم خود را گرفته‌اند. مشروح گفت‌وگو با مرتضي الويري را در ادامه بخوانيد.

مقدمه: «احمد خرم» مرد آمار و ارقام است. عددها و رقم‌ها چاشني تمامي انتقاداتش به هشت سال رياست‌جمهوري احمدي‌نژاد است. او هم همانند همفكرانش نگران بازسازي تمام آن چيزهايي است كه معتقد است در زمان دولت‌هاي نهم و دهم تخريب شده است. او معتقد است هشت سال دولت نهم و دهم كه كشور به دست يك طيف تندرو افتاد بحراني براي كشور ايجاد كرد كه تا ٢٠ سال ديگر قابل جبران نيست. اما وزير راه دولت اصلاحات نوك پيكان انتقاداتش را به سمت دولت روحاني نيز نشانه مي‌رود و معتقد است روحاني در شعارهايش بر استفاده از بخش خصوصي تاكيد فراوان داشت اما در عمل در موارد نادري از نظرات و تجربيات بخش خصوصي استفاده مي‌شود. خرم مي‌گويد: اكنون زمان نقد همزمان با ارايه راهكار است. بايد بپذيريم كه بين جناح‌هاي سياسي و تشكل‌هاي مردم‌نهاد بايد به تدريج تعامل شود. دولتي كه درآمدهاي آن از طريق فروش نفت و گاز حاصل مي‌شود خود را از مردم بي‌نياز مي‌داند و به همين دليل است كه علاقه‌اي به حضور همه‌جانبه مردم در عرصه‌هاي مختلف از خود بروز نمي‌دهد. مشروح گفت‌وگو با احمد خرم، وزير راه دولت اصلاحات و فعال سياسي اصلاح‌طلب را در زير مي‌خوانيد.