امیر محبیان

مقدمه‌: این روزها بحث گفت‌وگوی ملی به عنوان یکی از راهکارهای برون‌رفت جامعه از شرایط فعلی و رسیدن به یک شرایط ایده‌آل مطرح می‌شود. عده‌ای براین باور‌هستند که به طور کلی گفت‌وگو در این شرایط معنایی ندارد اما در مقابل جمع زیادی از سیاسیون از جناح‌های مختلف بر این عقیده هستند که همواره گفت‌وگو و نشر فرهنگ گفت‌‌وگو در جامعه بسیاری از مشکلات را حل می‌کند و گره‌گشای مشکلات است. حال این مساله مطرح می‌شود که طرح گفت‌وگوی ملی از کجا باید آغاز شود و در چه سطحی باید پیگیری شود. درباره این موضوع «آرمان» با امیر محبیان سیاستمدار وتئوریسین اصولگرا به گفت‌وگو پرداخته که در ادامه می‌خوانید.

اشاره: چهار دهه پس از آغاز حيات انقلاب اسلامي كنشگران سياسي هنوز در پي پاسخ به اين پرسش هستند كه چطور مي‌توان ساختار پايدار حزبي را در كشور به وجود آورد و اين زمان بيش از حد به درازا كشيده شده است. حتي پاسخ‌هاي مورد نظر كنشگران سياسي آنچنان درهم ريخته است كه عملا نمي‌توان آن را به عنوان پاسخ پذيرفت. يكي از جديد‌ترين پاسخ‌هايي كه مطرح شده تغيير نظام رياستي به نظام پارلماني است. البته همچنان جاي ترديد است كه چنين تغييري از سوي مطرح‌كنندگان اين ايده و افرادي كه طرفدار چنين تحولي در عرصه سياست ايران هستند، الزاما مساله دموكراسي و تقويت احزاب باشد. مساله‌اي كه امير محبيان، موسس حزب نوانديشان و تحليلگر اصولگرا در اين راستا از دريچه دو جناح به آن اشاره مي‌كند كه اولا اينكه شايد بعضي از اصولگرايان بر اين باور باشند كه چون به هر دليلي تا به حال در تسخير پست رياست‌جمهوري ناتوان بوده‌اند (حتي در دوره احمدي‌نژاد اين پيروزي از آن خود او و نه تشكيلات اصولگرايي بوده است) پس اين محور قدرت را از رياست‌جمهوري به پارلمان كه تسخيرش راحت‌تر و ممكن‌تر بوده است؛ انتقال دهند بهتر است. دوما اينكه به اين دليل قابل فهم اصلاح‌طلبان فعلا به مباحث اينچنيني از موضع راه مفر براي حفظ بقا مي‌نگرند تا مباحث فلسفه سياسي از باب حكمراني!

اشاره: امير محبيان، تحليلگر و استاد دانشگاه و اصولگرا معتقد است در امر گفت‌وگو ميان دو جناح كشور تعجيل صورت گرفته است و به اين دليل كه هنوز حركت زمينه‌سازي نشده تنها حركت‌هاي سطحي و بي‌سرانجام اتفاق مي‌افتد كه خود به سابقه بدي براي گفت‌وگوهاي آتي تبديل خواهد شد.

اشاره: «اصولگرايان در هنگام كاهش دماي سياسي به خواب مي‌روند و در هنگام گرم شدن فضاي سياسي بيدار و فعال مي‌شوند.» اين تحليل امير محبيان از شرايط پسا انتخاباتي اصولگرايان است. اينكه اصولگرايان با عبور از بزنگاه‌هاي انتخاباتي دست از كار مي‌كشند و درصدد حل مشكلاتي كه چند انتخابات است كه گريبان‌شان را گرفته، نمي‌آيند. اين فعال سياسي اصولگرا همچنين تاكيد دارد كه «اگر سياست را با هدف ايجاد جامعه طيبه و به كرسي نشاندن اراده الهي دنبال مي‌كنند؛ استراحت و تعطيلي معنا ندارد اما اگر براي كسب قدرت دنبال مي‌كنند؛ همان به كه هماره خواب باشند.»

احزاب فراگیر در شرایط فعلی با توجه به خصوصیات حزب در جامعه ایرانی، جواب نخواهد داد، احزاب در ایران باید به سمت راهکارهایی نظیر کنگره‌های بزرگ جناحی بروند، یا این که مجمع و مجلسی مشابه مجلس شورای اسلامی تشکیل شود که گرایش‌های مختلفی را به عنوان فراکسیون‌ها داخل خود بپذیرد و به رسمیت بشناسد

مقدمه: پیش از آغاز به کار دولت دوازدهم اقشار مختلف کشور به‌ویژه مسئولان می‌دانستند مشکل اصلی کشور که باید در صدر اولویت‌های دولت دوازدهم قرار گیرد، بحث اقتصاد و معیشت مردم است و فارغ از اینکه چه شخصی بر کرسی ریاست‌جمهوری تکیه بزند، اولویت‌ها و نیازهای جامعه مشخص بوده و هست. اکنون با روی کار آمدن دولت حسن روحانی او نیز بر همین مدار قدم بر می‌دارد و تلاش می‌کند در مسیر بهبود وضعیت اقتصاد و معیشت مردم بکوشد. از این رو برای تحقق هرچه بیشتر این امر و انسجام بالای دولت باید جریان‌های سیاسی کشور در راستای هم افزایی بیشتر به کمک دولت بیایند و با حفظ چارچوب‌های مشخص خود در راستای حفظ منافع ملی و وحدت ملی گرد هم آیند. از سوی دیگر در چند سال اخیر شاهد بوده ایم که برخلاف جریان اصلاحات که هر چه بهتر توانسته به جامعه‌پذیری جریانی دست پیدا کند و از این رو در انتخابات‌های مختلف موفق عمل کند، اما اصولگرایان در سال‌های اخیر هنوز نتوانسته‌اند آن‌طور که باید به جایگاه اصلی خود در جامعه دست پیدا کنند. عدم حضور چهره‌های سرشناس در جهت محوریت و رهبری اصولگرایان از یک سو و تشتت و تفرق گروه‌های سیاسی در این جریان از سوی دیگر موجب شده تا این جریان به کنش منفعلانه رو بیاورد. باید دید آنها در آینده چگونه عملکردی از خود به جا خواهند گذاشت و آیا به سمت مردم و مطالباتشان حرکت خواهند کرد یا خیر. برای بررسی اولویت‌های دولت، عملکرد آن و مشکلات و موانع پیش روی اتحاد اصولگرایان و محوریت این جریان، «آرمان» با امیر محبیان، فعال سیاسی اصولگرا و موسس حزب نواندیشان، به گفت‌و‌گو پرداخته است که در ادامه می‌خوانید.

مقدمه: گروه سیاسی - امیرمحبیان، استاد دانشگاه، موسس حزب نواندیشان، رئیس مرکز پژوهشی راهبردی آریا، مدیرعامل خبرگزاری آریا و مطمئنا تئوریسین اصولگرا است، با صبر و حوصله پاسخ می دهد و اهل تعامل و گفتگو و منطق است؛ البته برخلاف برخی از هم‌مسلکان و هم‌جناحی‌هایش(!) محبیان تحلیل‌هایش، تحلیل‌هایی از روی حب و بغض نیست، بی‌خود نیز از در توجیه، داستان سرایی نمی‌کند. اگر جایی، باید اصولگرایان را نقد کند ... آنها را به نقد هم می‌کشد؛ درست موقع گفتگو با آفتاب یزد. البته به هر حال، خوی محافظه‌کاری‌اش دلیل خوبی است برای آنکه در پاسخ به برخی سوالات هم سینه سپر کرده و از جناح راست تمام قد دفاع کند. خلاصه اگر چه در اصولگرایی‌اش شکی نیست اما در خردگرایی اش نیز همین طور؛ این روزها هم‌جناحی‌های وی روزهای عجیبی را سپری می‌کنند، روزهایی که از منع کنسرت در مشهد به تتلیتی شدن ختم شد. روزهایی که آن جبهه پر طمطراق جمنا، خاموش و ساکت در گوشه‌ای آرمیده، روزهایی که باید آن را روزهای پسا شکست و سردرگمی جناح راست توصیف کرد. مگر چه بر سر احزاب و شخصیت‌های آنها آمده؟ آیا آنها واقعا به دوران افولگرایی رسیده اند که اینگونه از ناطق نوری بریده و دست به دامن امیر تتلو شده‌اند؟ و یا حکمتی در پس این همه هیاهو نهفته است که ما از آن بی خبریم. آیا پایان اصولگرایی سر رسیده؟ راستی کسی از جمنایی‌ها خبر ندارد؟ نکند اصولگرایان فقط جانماز آب می‌کشند و خود دنبال سهم خواهی از آقای حسن روحانی و کابینه آینده‌اش هستند؟ محبیان پاسخ این سوالات را از نگاه خویش به ما می‌دهد.

مقدمه: از ابتدای روی کار آمدن دولت یازدهم و پیروزی حسن روحانی، اصولگرایان با هجمه‌های مختلف به تخریب دولت نزد افکار عمومی پرداختند و تا آنجا که توانستند در راه موفقیت دولت مانع‌تراشی کردند. یک روز گزارش ۱۰۰ روزه روحانی را تخطئه کردند، روز دیگر به برجام تاختند و از آن هزار عیب و ایراد در آوردند که پاسخی نداشت. یک روز بر طبل استیضاح وزیر علوم به علل واهی کوبیدند و از پی آن قراردادهای دولت با شرکت‌های بوئینگ و ایرباس برای نو‌ کردن ناوگان هواپیمایی کشور را خیانت و نفوذ خواندند، اما این روزها اصولگرایان بیشتر از آنکه دولت را مورد هدف قرار دهند، به فکر انتخابات هستند و تا ذهن یاری می‌کند دسته و گروه اصولگراست که به عناوین مختلف مثل یکتا، جمنا، پایداری و... فعالیت می‌کنند. اصولگرایان با تجربه تلخ شکست درانتخابات ۹۲ و ۹۴ این مهم را دریافته‌اند که راز پیروزی بر رقیب در اتحاد است اما اتحاد نیز بایسته‌ها و مولفه‌هایی دارد که مهم‌ترین آن را می‌توان داشتن لیدر یا رهبر برای حزب یا جریان دانست، موضوعی که هر قدر اصلاح طلبان را به هم نزدیک می‌کند اما اصولگرایان را به همان اندازه از هم دور می‌کند. از زمان فوت مرحوم آیت‌ا... مهدوی کنی و مرحوم عسگراولادی وحدت برای اصولگرایان کیمیا شده است. اصولگرایانی که زمانی جامعتین را محور تصمیمات خود قرار می‌دادند، اکنون از آن عبور کرده و به جمنا رسیده‌اند. اشخاصی از دولت قبل، مجلس گذشته و برخی شکست‌خوردگان انتخابات ۹۲ گرد هم جمع شدند تا برای انتخابات ۹۶ برنامه‌ریزی کنند. اکنون باید منتظر ماند و دید که آیا این جریان و طیف خواهد توانست که بر ای انتخابات آینده به شکلی واحد یا با انشقاق کمتری در مقابل حسن روحانی قرار گیرد. البته حضور یاران احمدی‌نژاد را نیز نباید از یاد برد. حمید بقایی برای احیای گفتمان احمدی‌نژاد به میدان آمده است، پس باید منتظر ماند که در آینده سپهر سیاست ایران چه نهفته است. برای بررسی اوضاع و احوال اصولگرایان در انتخابات پیش‌رو، تحرکات جمنا، پایداری و یاران احمدی‌نژاد «آرمان» با دکتر امیر محبیان، استاد دانشگاه و موسس حزب نواندیشان، به گفت‌وگو پرداخته است که در ادامه می‌خوانید.