حماسه 9دی - صفحه 5

مقدمه: گروه پژوهش های سیاسی -تاریخ هم محصول «رخدادها» و «رویدادها» است و هم محصول «روندها» و «برنامه ها». گرچه شواهد انکارنشدنی بسیاری برای سازماندهی و برنامه ریزی چندین ساله برای به وجود آوردن فتنه 88 وجود دارد(فی المثل سناتور مک گین آمریکایی پروژه انقلاب مخملی در ایران را در کتابی که 4 سال قبل از انتخابات ایران منتشر شده بود بررسی می‏کند و می‌گوید: «شاید نام این انقلاب،انقلاب سبز باشد!») و البته توجه به این مسئله در سطح خود شایسته است اما از زاویه‌ای دیگر اهمیت «لحظه ها» نیز باید درک شود. چه بسا اگر عنان نفس برخی اصطلاحا(وشاید صرفا اصطلاحا) «خواص» در تک لحظه‌های تصمیم گیری،رها نمی‌شود و چند جمله‌ای از «باید ها» گفته میشد و از «نبایدها» حذر میشد، امروز حاجتی به تحلیل «فتنه 88 » نبود و با افتخار بیشتر به تفسیر و تجلیل«حماسه 88 » می‌پرداختیم.اگر بحث «خواص و لحظه‌های سرنوشت ساز» که از سوی رهبر معظم انقلاب اسلامی حدود یک دهه پیش طرح شد،اگر به خوبی درک میشد دیگر ضرورتی به استخدام این «اگرها» نبود.مشارکت 85 درصدی در یک کشور 70 میلیونی بهترین سرمایه بود(وهست) تا یک کشور اسلامی میزان بالای مشارکت سیاسی و رکورد مردم سالاری را به رخ نظام مدعی سلطه کشاند اما هوای نفس «خودی‌های آن موقع» و خیانت «خودی نما ها» و مکر «دشمن»،حلاوت حماسه 88 را هلاهل کرد. به هرحال شد آنچه شد و اکنون فهم و یادآوری این رویداد 8 ماهه با عقبه چندین ساله آن ضرورت عقلی است تا در آینده از این سوراخ دوباره گزیده نشویم.برخی از خوبان و دوستان متصور اند 8 ماه جنگ نرم را به گذشته‌ها بسپاریم و ساده انگارانه سری بجنبانیم و بگوییم؛ «گذشته‌ها گذشته!» اما تاکیدات مکرر رهبرانقلاب اسلامی به عنوان رصد گر تحولات گذشته و آینده مسیر انقلاب نشان می‌دهد که عمق و زوایای فتنه 88 به خوبی شناسایی و بازگو نشده است. حتی اگر مطالبه صریح رهبری نبود، بازخوانی گذشته یک اصل بدیهی عقلی است و شناسایی نقاط ضعف و قوت عملکرد بازیگران خودی برای مردم حتی برای مردودین مفید والبته ناگوار است. جنس تهدید 88 از جنس تحلیل بود و وقتی تحلیل ما جامع و نافذ نباشد یعنی فتنه به تمامیت تمام نشده است.عبرت‌های فتنه 88 به بهای گرانی بدست آمده و شایسته نیست به انتظار گذاشته شوند تا مگر 30 سال یا 50 سال آینده در کتب تاریخی نقل شوند.حتی همین امروز که در دومین سالگرد فتنه 88 قرار داریم مصاحبه‌هایی از رجل پرنفوذ سیاسی را می‌خوانیم که نقل قول و تفسیر و تحلیلی از این پدیده ارائه می‌دهند که گویی حادثه دیگری را تحلیل می‌کنند.حتی می‌شنویم دوستانی که عملکرد درخشانی در برابر این امتحان عظیم نداشتندو خود به نوعی مردود این صحنه بودند،سخاوتمندانه فتنه گرانی را از شماتت و پیگیری قانونی ،معاف می‌دارند وقصد شفاعت دارند.به قول معروف: شما اول برادری خود را ثابت کن و بعد... به هرحال انتخابات دیگری در راه است و باید به یادآوریم که چگونه اهداف براندازانه و ساختارشکنانه در قالب‌های دموکراتیک لانه کرده بود و چه کسانی در پازل دشمن عمل کردند و چه اشخاصی در گردنه حفاظت از اصل نظام در پست خود غایب بودند. 9دی از شماره‌های قبل بازخوانی فتنه 88 را در قالب مطلبی با عنوان از پروژه وحدت ملی تا انقلاب مخملی که به حوادث ماه‌های منتهی به انتخابات 88 می پرداخت، آغاز کرده بود که با توقیف چند هفته‌ای نشریه وقفه‌ای در انتشار این سلسله مباحث افتاد. هرچند از گوشه و کنار اخباری می‌رسید که اساسا رویکرد 9دی برای بازخوانی حوادث فتنه خوشایند ساکتین و مردودین نبوده و اعمال نفوذ برای توقیف نیز به همین جهت انجام شده است. مطلب زیر روزشمار سیاسی روزهای آغاز و شکل گیری فتنه 88 است که تلاش شده همزمان با هدف اصلی «توصیف» حوادث آن برهه خاص قدری به «تبیین» و «تحلیل» نیز بپردازد....

رضا گرمابدرى اشاره اولین اثر پیروزی انقلاب اسلامی در عرصه معادلات منطقه ای و جهانی ظاهر شد و پس از آن، معادله جدید قدرت بین ایران و استکبار که نماد اصلی آن آمریکا بود، شکل گرفت. معادله قدرت تابعی از عوامل تولید قدرت مانند، توان نظامی، ثروت، موقعیت جغرافیایی، جمعیت و... است. در معادله قدرتی که پس از انقلاب بین ایران و آمریکا شکل گرفت محور اصلی ذات انقلاب و انرژی متراکم در آن بود. ایران و آمریکا به مدت سه دهه رفتار متقابل شان را براساس این معادله جدید قدرت تعیین می کردند، ضمن آنکه از هر فرصتی برای تغییر آن به نفع خودشان سود می جستند. در برخی موارد اتفاقاتی این معادله را تکان می داد؛ اما به غیر از چند مورد نادر آنقدر قوی و مهم نبود که بتواند در آن تغییر ایجاد کند. در آن چند مورد نادر که بسیار هم مهم بودند، تغییرات ایجاد شده معادله را به نفع ایران تغییر داد. مانند پایان جنگ، شکل گیری حزب الله لبنان، شکل گیری حماس که بعدها هم، شکست آمریکایی ها در عراق، توانمندی هسته ای و علمی ایران و... به آن اضافه شد. آمریکایی ها که همیشه مترصد فرصتی برای تغییر این معادله به نفع خودشان بودند، آن را در بستر انتخابات 22 خرداد سال 1388 یافتند که در ادامه به فتنه و در پایان به شکل گیری حماسه 9 دی منجر شد. نوشتار حاضر درصدد بررسی این مسئله است که حماسه 9 دی چگونه وارد معادله قدرت بین ایران و آمریکا شد و آن را به نفع ایران تغییر داد.

حماسه 9دی این باور را ایجاد کرد که تفکر انقلاب اسلامی ظرفیت لازم را برای رویارویی با چالش‌های پیچیده دارد و می‌تواند آسیبهای داخلی خود را ترمیم کند و ازگردونه‌های سخت عبور کند که فتنه 88 مهمترین گردونه بود. مدیریت نظام در مهار فتنه و آشکارسازی ابعاد ان در جامعه نقش اساسی در خلق حماسه نهم دی داشت. نظا م بویژه پس از حادثه روز عاشورا، چالش را به‌عنوان چالش با باورهای مردم رسانه ای نمود.

برای تحلیل حادثة 9 دی باید به سطحی بسیار فراتر از گسترة جغرافیایی ایران و عملکرد جریانات سیاسی آن پا نهاد؛ به بیان دیگر این چالش باید ابتدا در سطح نظام جهانی و مصاف بین دو اندیشة « ‌سکولار» برآمده از مدرنیته « و نگرش دینی» ارزیابی گردد و سپس به جریانها و تفکرات مخالف داخلی چشم دوخت.در سطح تحلیل نظام جهانی...

مقدمه: در این شماره از بازخوانی فتنه 88 ، سومین بخش از "کالبدشکافی فرهنگی فتنه 88 " تقدیم مخاطبان می شود. همانگونه که در شماره های گذشته به طور مبسوط نشان داده شد؛ طراحی پیچیده امنیتی – سیاسی دشمن در کنار خیانت برخی از "حواریون نظام" ( اصطلاح به کار رفته شده توسط فتنه گران در سند راهبردی آنان) ، هم چنین سکوت و مماشات برخی خواص که نقش ویژه ای در فتنه 88 داشت، حاوی نوعی از رگه هایی از آسیب فرهنگی – اجتماعی هم بود. برخی آسیب های فرهنگی و پاره ای مشکلات اجتماعی، اهرمی برای فعلیت و استمرار طراحی های امنیتی شد. در شماره های قبل به نقش " گرایشات فمنیستی" و نقش شرایط فرهنگی- اجتماعی زیست بوم شهر تهران در فتنه 88 پرداختیم. در شماره گذشته از کالبدشکافی فرهنگی فتنه 88 به برخی زمینه های آسیب های شهر تهران در پروژه فتنه اشاره نمودیم. مواردی چون نقش «شبه طبقه متوسط» ، پدیده «تهرانیزاسیون(فریب ناخودآگاه)» ، پدیده «تهرانی بودن(فریب خودآگاه)» و «وندالیزم خیابانی(تمایل به ذات کارناوال، آشوب و اغتشاش)» در شماره قبل مورد بررسی قرار گرفت. در این شماره به سایر زمینه های فرهنگی فتنه در شهر تهران و البته تلاش برنامه ریزی شده اصلاح طلبان برای به وجود آوردن یک فتنه "شبه اجتماعی" اشاره می شود. در بعد فرهنگی، سوال اصلی آن است که چرا فتنه 88 تنها در تهران قادر به آشوب سازی و بحران سازی شد و چه زمینه های ضد فرهنگی و کدام طیف از مشکلات، برای فتنه به سان یک "اهرم عملیاتی" عمل کردند؟ قبل از هرگونه بحثی موکدا تاکید شود که مقصود از بازگویی چالش های فرهنگی شهر تهران که زمینه ساز فتنه 88 شد، عمومیت و تسری آن نیست چون فتنه 88 ، حتی در تهران هم بدنه مردمی قابل اعتنا و گسترده ای نداشت اما به هر حال شناسایی زمینه های فتنه لازم است. از این رو باید توجه شود اگر تهران تنها شهری است که در فتنه 88 ، در برخی برهه های زمانی دچار آشوب و اغتشاش شد ، هم زمان مهم ترین شهری است که با به صحنه آمدن قاطبه مردم فرهنگی و غیور آن در 9 دی 88 و 22 بهمن 88 ، تومور فتنه را از جا درآورد.