نشریه اخبار و تحلیل ها 6 مرداد 1405

دانلود نسخه موبایلی

دانلود PDF

دانلود WORD

▼ حرف روز

دست و پا زدن برای نجات از باتلاق

✍ عبدالحسین آزاد

بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر رژیم صهیونی، برای دیدار ترامپ عازم واشنگتن شد. این سفر را باید در چارچوب تلاش‌های مذبوحانه نخست‌وزیر رژیم برای حفظ آخرین پشتوانه‌های سیاسی خود ارزیابی کرد. نتانیاهو که در آستانه انتخابات پاییز رژیم صهیونی با افول جدی محبوبیت مواجه است و نظرسنجی‌ها او را از رقبای داخلی‌اش عقب‌تر نشان می‌دهند، این سفر را برای نمایش تداوم روابط نزدیک با کاخ سفید تدارک دیده است. او به خوبی می‌داند که تنها برگ برنده‌اش در کارزار انتخاباتی، تکیه بر حمایت‌های ترامپ است؛ حمایت‌هایی که این روزها به دلیل شکست‌های پی‌درپی جنگ با کشورمان، رنگ باخته است.

در سوی دیگر، ترامپ نیز در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا قرار دارد و جنگ پرهزینه با ایران به یکی از مهم‌ترین چالش‌های او تبدیل شده است. واقعیت تلخ برای هر دو طرف این است که جنگ با ایران نه تنها به اهداف اعلامی خود نرسیده، بلکه جمهوری اسلامی ایران را قوی‌تر و مصمم‌تر از قبل به میدان بازگردانده است. امروز جمهوری اسلامی با تکیه بر قدرت موشکی، پهپادی و بازدارندگی مثال‌زدنی خود، نه تنها از مواضعش عقب ننشسته، بلکه معادلات منطقه را به سود خود تغییر داده است.

جالب آنکه دولت صهیونیست هیچ تمایلی به پایان جنگ ندارد و همچنان گزینه تداوم درگیری‌های نظامی را ترجیح می‌دهد. از نگاه رهبران این رژیم، هرگونه توافق با ایران به تقویت نظام منجر خواهد شد؛ نظامی که آنها سال‌ها در پی تضعیف یا سرنگونی آن بوده‌اند. اما ایران اسلامی با اتکا به ملت بزرگ خود و پشتوانه عمیق مردمی، این بار نیز توطئه‌های دشمنان را یکی پس از دیگری خنثی خواهد کرد.

سفر نتانیاهو به واشنگتن، بیش از هر چیز نشان‌دهنده درماندگی و استیصال رهبران رژیم صهیونی است. آنها که با تصور پیروزی سریع وارد جنگی تمام‌عیار علیه ایران شدند، اکنون در باتلاقی گرفتار شده‌اند که نه راهی به جلو دارد و نه گریزی از آن. اختلافات راهبردی میان واشنگتن و تل‌آویو نیز این روزها بیش از هر زمان دیگری آشکار شده است و این دیدار، آخرین تلاش نتانیاهو برای نجات جایگاه متزلزل خود در تاریخ مصرف‌شده سیاسی رژیم صهیونی است.

▼ گزارش روز

✍ بهرام بختیاری

هند این روزها شاهد یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های اجتماعی دوران نخست‌وزیری نارندرا مودی است. ده‌ها هزار جوان هندی به مدت پنج روز در سراسر کشور به خیابان‌ها آمدند و جنبشی را شکل دادند که نشان می‌دهد نسل جوان هندی دیگر حاضر به پذیرش وضع موجود نیست. آنچه این جنبش را به پدیده‌ای بی‌نظیر تبدیل کرده، نه فقط خیزش‌های خیابانی، که ظهور یک جنبش مجازی قدرتمند با بیش از ۲۵ میلیون دنبال‌کننده در اینستاگرام است؛ جنبشی که نام خود را با کنایه‌ای تلخ از حزب حاکم BJP الهام گرفته و به «حزب مردمی سوسک» معروف شده است.

ریشه این نارضایتی به آزمون ورودی دانشکده‌های پزشکی در ماه مه بازمی‌گردد؛ آزمونی که با لو رفتن سوالات، بیش از دو میلیون دانشجو را با شوکی بزرگ مواجه کرد. آنها پس از سال‌ها تلاش و صرف هزینه‌های هنگفت، مجبور به شرکت مجدد در آزمون شدند و دست‌کم ۱۲ نفر از آنها بر اثر فشار روانی دست به خودکشی زدند. تحقیقات نشان داد افرادی که به روند برگزاری آزمون دسترسی داشتند، مسئول این لو رفتن بوده‌اند؛ موضوعی که خشم عمومی را به اوج رساند و وزیر آموزش را مجبور به استعفا کرد. اما این تنها نوک کوه یخ است.

نسل زد هند که با ۳۷۰ میلیون نفر بزرگ‌ترین جمعیت این نسل را در جهان تشکیل می‌دهد، با واقعیت تلخی روبروست. بیش از چهار نفر از هر پنج فرد بیکار در این کشور زیر ۳۰ سال سن دارند و بیکاری در میان فارغ‌التحصیلان دانشگاهی، نه برابر بیشتر از کسانی است که سواد خواندن و نوشتن ندارند. شرکت‌های بزرگ فناوری اطلاعات هند در حال اخراج مهندسان و پنج شرکت بزرگ این حوزه در ۹ ماهه نخست سال مالی اخیر، در مجموع تنها ۱۷ نیروی جدید استخدام کرده‌اند.

مودی که بیش از یک دهه وعده ایجاد سالانه ۲۰ میلیون شغل، ساخت ۱۰۰ شهر جدید و ریشه‌کنی فساد را داده بود، اکنون با نسلی مواجه است که وعده‌هایش را محقق‌نشده می‌بیند. جوانانی که برای تأمین هزینه‌های زندگی و ازدواج با مشکل مواجه اند، دیگر حاضر به پذیرش سیاست‌های ناکارآمد دولت مودی نیستند. این جنبش نشان می‌دهد که نسل جدید هند، برخلاف نسل‌های پیشین، مسئولیت‌پذیری سیاسی را به عنوان یک حق جدی مطالبه می‌کند و در این مسیر، از هیچ تلاشی برای تغییر وضعیت خود فروگذار نخواهد کرد.

▼ خبر ویژه

پنهان‌کاری پنتاگون در آمار تلفات

شبکه سی‌ان‌ان در گزارشی از به‌روزرسانی مخفیانه بانک اطلاعاتی تلفات نظامیان آمریکایی در جنگ علیه ایران توسط پنتاگون خبر داد. بر اساس این گزارش، وزارت جنگ آمریکا دو روز پیش پس از بالا گرفتن انتقادات درباره پنهان‌کاری در خصوص تلفات، به‌صورت مخفیانه آمار مجروحان را به‌روزرسانی کرده و بیش از ۱۴۰ مجروح جدید ثبت شده است. همچنین نام چهار سربازی که هفته گذشته در حملات ایران کشته شده بودند، دوباره به فهرست بازگردانده شد. در سیستم تحلیل تلفات دفاعی (DCAS)، یک دسته‌بندی جدید تحت عنوان «عملیات‌های برون‌مرزی» برای ثبت کشته‌شدگان و مجروحان از ۷ ژوئیه ایجاد شده است. با تلفیق آمارهای جدید، پنتاگون تاکنون کشته شدن ۱۸ نظامی و زخمی شدن ۶۲۴ نفر دیگر در جنگ علیه ایران را پذیرفته است، هرچند که احتمال می‌رود آمارهای واقعی از این ارقام هم بالاتر باشند. تعداد مجروحان نسبت به آمار قبلی ۴۸۲ نفر که سی‌ان‌ان هفته گذشته گزارش کرده بود، افزایش چشمگیری داشته است. این تغییرات در حالی صورت می‌گیرد که هفته گذشته، کاهش عجیب آمار کشته‌شدگان و مجروحان در سامانه DCAS هم‌زمان با ادامه حملات ایران، پنتاگون را زیر ذره‌بین رسانه‌ها و قانون‌گذاران قرار داده بود.

▼ اخبار

فعال شدن خط دریایی اربعین

همزمان با نزدیک شدن به ایام اربعین حسینی، مسیر دریایی خرمشهر-بصره از امروز دوباره فعال می‌شود. اله‌مراد عفیفی‌پور، سرپرست معاونت دریایی سازمان بنادر و دریانوردی، با اعلام این خبر گفت که نخستین شناور با ظرفیت ۲۴۳ مسافر ساعت ۱۰ صبح از پایانه مسافربری خلیج فارس بندر خرمشهر به مقصد بندر بصره حرکت می‌کند و مدت زمان این سفر دریایی حدود دو ساعت است. وی تأکید کرد که برنامه تردد شناورها متناسب با میزان استقبال زائران تنظیم خواهد شد و در صورت افزایش تقاضا، امکان افزایش تعداد سفرهای روزانه و همچنین به‌کارگیری شناورهای بیشتر وجود دارد. سرپرست معاونت دریایی سازمان بنادر و دریانوردی با اشاره به اینکه این مسیر پس از یک سال وقفه ناشی از جنگ، دوباره راه‌اندازی شده است، گفت که بهره‌گیری از مسیر دریایی، علاوه بر کاهش فشار بر مرزهای زمینی، می‌تواند گزینه‌ای ایمن و روان برای بخشی از زائران باشد. به گفته وی، ظرفیت لازم برای توسعه این مسیر پیش‌بینی شده و با رصد میزان تقاضا در روزهای آینده، برنامه حرکت شناورها بازنگری شده و در صورت نیاز، تعداد سفرها برای پاسخگویی به زائران افزایش خواهد یافت. راه‌اندازی دوباره این مسیر در شرایطی صورت می‌گیرد که جنگ اخیر در منطقه، بسیاری از مسیرهای زمینی و هوایی را تحت تأثیر قرار داده و استفاده از ظرفیت حمل‌ونقل دریایی برای تسهیل سفر زائران اربعین، می‌تواند به کاهش فشار بر مرزهای زمینی کمک کند. مسئولان سازمان بنادر و دریانوردی اعلام کرده‌اند که با رصد میزان تقاضا در روزهای آینده، برنامه حرکت شناورها بازنگری شده و در صورت نیاز، تعداد سفرها افزایش خواهد یافت.

تسلط ابدی ایران بر تنگه هرمز

دو تن از فرماندهان ارشد بازنشسته نیروی هوایی آمریکا، ژنرال جیمز اسلایف و ژنرال کلینت هینوت، که اکنون کارشناسان ارشد مرکز مطالعات راهبردی و بین‌الملل (CSIS) هستند، با اعتراف به هماهنگی و تقسیم‌کار دقیق میان آمریکا و رژیم صهیونی در حمله به ایران، تأکید کردند که «هیچ قدرتی نمی‌تواند کنترل تنگه هرمز را از دست ایران خارج کند و ایران تا زمانی که اراده کند، می‌تواند کنترل خود را بر این تنگه تحمیل نماید.» به گفته این دو ژنرال، بازگشایی کامل تنگه هرمز صرفاً با اتکا به قدرت هوایی و دریایی «تقریباً غیرممکن است» و حتی اگر آمریکا بتواند بیش از ۹۰ درصد حملات را خنثی کند، همان دو درصد باقی‌مانده، از بازگشت کشتیرانی به حالت عادی جلوگیری خواهد کرد؛ زیرا شرکت‌های بیمه و کشتیرانی حتی احتمال اصابت به شمار محدودی از شناورها را نمی‌پذیرند. این دو فرمانده بازنشسته با اشاره به اینکه «مسئله اصلی صرفاً ناتوانی نظامی آمریکا نیست، بلکه ناتوانی در ایجاد امنیت مطلق موردنیاز تجارت جهانی است»، تأکید کردند که جغرافیای تنگه هرمز آشکارا به سود ایران عمل می‌کند و ایران با حداقل توان حمله نیز می‌تواند وضعیت تنگه را پرخطر نگاه دارد. ژنرال اسلایف همچنین با اشاره به حملات پهپادی ایران که به «مصونیت تاریخی نیروی هوایی آمریکا از سال ۱۹۵۳ پایان داد»، خاطرنشان کرد که فرسایش ناشی از این جنگ در سه تا پنج سال آینده آثار جدی خود را بر ساختار نظامی و دفاعی آمریکا نشان خواهد داد.

وحشت شاباک از نقش ایران در انتخابات رژیم صهیونی

دیوید زینی، رئیس سازمان امنیت داخلی رژیم صهیونی (شاباک) در جلسه‌ای با مقامات ارشد این رژیم، ادعا کرد که ایران، روسیه و چین قصد دارند با ایجاد اختلال در انتخابات آتی این رژیم، امنیت داخلی آن را تهدید کنند. زینی، در جمع رئیس کمیته مرکزی انتخابات و نمایندگانی از شورای امنیت داخلی و ارتش رژیم، گفت که این سازمان «هر کاری که لازم باشد برای جلوگیری از هرگونه تلاش برای ایجاد اختلال در انتخابات انجام خواهد داد.» وی همچنین از اعضای پارلمان رژیم خواست تا شاباک را درگیر بحث‌های سیاسی نکنند و تأکید کرد که این سازمان بین کار روزمره خود و مسئولیت‌های امنیتی در حفاظت از سلامت روند انتخاباتی، تمایز قائل است. بوعز بیسموت، عضو حزب لیکود در کنست، نیز مدعی شد که انتخابات آتی «هدف اصلی دشمنان اسرائیل خواهد بود» و نسبت به آسیب فیزیکی به مقامات منتخب و نامزدها، به ویژه نخست‌وزیر و وزرا، هشدار داد. بیسموت در این خصوص مدعی شد: «ایران برای آسیب رساندن به ما از درون، آغاز جنگ داخلی، عمیق‌تر کردن شکاف در جامعه اسرائیل، و تبدیل انتخابات به یک جبهه اضافی تلاش خواهد کرد.» رئیس رژیم صهیونی، اسحاق هرتزوگ، نیز هفته گذشته پس از دریافت ارزیابی‌های زینی و سولبرگ درباره خطرات احتمالی، نسبت به تهدیدات داخلی و خارجی که به «صداقت انتخابات آسیب می‌رساند»، هشدار داد و گفت: «طرف‌هایی از داخل و به خصوص از خارج تلاش می‌کنند انتخابات را تحت تأثیر قرار داده و با تضعیف آن، جامعه ما را به سمت فروپاشی سوق دهند. ما اینجا هستیم تا از وقوع این اتفاق جلوگیری کنیم.»

▼ اخبار  کوتاه

◄ روح‌الله نجابت، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس، در واکنش به پیوستن انگلیس به ائتلاف نظامی برای بازگشایی تنگه هرمز هشدار داد: «جمهوری اسلامی با هیچ کشوری تعارف ندارد و ضربات ما برای متجاوزان به مراتب مهلک‌تر از ضرباتی خواهد بود که پیش از این به ایالات متحده وارد شد.» وی افزود: «هر کشوری خارج از منطقه که با ماجراجویی و جاه‌طلبی بخواهد در محیط پیرامون جمهوری اسلامی دست‌اندازی کند، با برخورد محکم و قاطعی مواجه خواهد شد.» نجابت تصریح کرد: «خلیج فارس و تنگه هرمز متعلق به مردم منطقه است و هرگونه حضور نظامی بیگانگان، بر اساس تجربیات پیشین، ثبات منطقه را به مخاطره می‌اندازد.» وی تأکید کرد: «جمهوری اسلامی در حفظ کیان ملی و تأمین امنیت آب‌های خلیج فارس و تنگه هرمز با هیچ‌کس تعارف و شوخی ندارد.»

محمد البرادعی، مدیر پیشین آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، در واکنش به درخواست واشنگتن برای برچیدن دیوان کیفری بین‌المللی گفت: «خطاب به دفتر دیوان کیفری بین‌المللی و کشورهای عضو: آیا در برابر این حمله آشکار که آمریکا و اسرائیل علیه اصل موجودیت این دادگاه به راه انداخته‌اند، خواهید ایستاد؟» وی افزود: «اکثریت قاطع مردم جهان به ضرورت پاسخگو کردن عاملان هولناک‌ترین جنایت‌های ارتکابی علیه بشریت باور دارند و از شما انتظار دارند شجاعت لازم را برای پاسخ دادن به این مضحکه داشته باشید!»

منابع رسانه ای عربی از وقوع انفجارهای متعدد در استان اربیل در مرکز اقلیم کردستان عراق خبر دادند. بر اساس گزارش این رسانه ها، مقر گروهک‌های تروریستی جدایی‌طلب ضد ایرانی در اربیل هدف حملات هوایی قرار گرفته‌اند. این حملات در ادامه عملیات‌های علیه مواضع گروهک‌های تروریستی ضدایرانی در اقلیم کردستان عراق صورت می‌گیرد. پیشتر نیز مقر این گروه‌ها در سلیمانیه هدف حمله قرار گرفته بود.

وبگاه آکسیوس به نقل از منابع مطلع گزارش داد که برد کوپر، فرمانده سنتکام، به کاخ سفید توصیه کرده حملات به جنوب ایران متوقف شود زیرا «بی‌تأثیر هستند.» بر اساس این گزارش، این منابع گفتند: «این اذعانی از سوی مشاوران نظامی و غیرنظامی ترامپ بود مبنی بر اینکه محدودیت‌هایی در مورد آنچه می‌توان از طریق اقدام نظامی، به ویژه حملات هوایی به دست آورد، وجود دارد.» کوپر تأکید کرد ادامه بمباران دو هفته گذشته هیچ فایده‌ای ندارد.

قاسم العبودی، مشاور امنیت ملی عراق، از بازداشت هسته‌های وابسته به اوکراین خبر داد و گفت: «ما یک واحد اطلاعاتی ویژه برای تحلیل داده‌های اطلاعاتی داریم که به این نتیجه رسیده که اوکراین در حال دخالت در عراق است.» وی افزود: «چند گروه محدود را که در داخل خاک عراق عملیات حمله انجام داده و شماری از تأسیسات را هدف قرار داده بودند، بازداشت کردیم و آنها در جریان بازجویی اعتراف کردند که برای اوکراین فعالیت می‌کردند.» العبودی از تشکیل واحد اطلاعاتی ویژه برای تحلیل داده‌ها در این زمینه خبر داد.