پایان دوره نفوذ بلامنازع لابی صهیونیست

آیپک طی دهه‌های گذشته یکی از اصلی‌ترین ستون‌های نفوذ رژیم صهیونی در ساختار سیاسی آمریکا بوده است. این لابی با ایجاد شبکه‌ای گسترده از ارتباطات در کنگره، تأمین مالی کارزارهای انتخاباتی و حمایت از نامزدهای همسو، توانسته حمایت از رژیم صهیونی را به یکی از مؤلفه‌های نسبتاً ثابت و دوحزبی سیاست خارجی واشنگتن تبدیل کند. بااین‌حال، تحولات پس از تجاوز به غزه، محیط سیاسی و اجتماعی فعالیت آیپک را به‌طور محسوسی تغییر داده است. نظرسنجی‌های دو سال اخیر نشان می‌دهد نگاه منفی آمریکایی‌ها به رژیم صهیونی افزایش یافته و در میان جوانان، دموکرات‌ها و رأی‌دهندگان مستقل، همدلی با فلسطینیان رشد قابل‌توجهی داشته است.

صبح صادق آنلاین / علی فاتح

زُهران ممدانی، شهردار نیویورک، چندی پیش در سخنانی صریح، کمیته روابط عمومی آمریکا و رژیم صهیونی (آیپک) را به استفاده از میلیون‌ها دلار منابع مالی غیرشفاف برای حفظ نفوذ سیاسی و ایجاد تفرقه در جامعه آمریکا متهم کرد. او با اشاره به جنایات رژیم صهیونی در غزه گفت که «هیولاهایی که با آن‌ها روبه‌رو هستیم، اشکال گوناگون و متفاوتی دارند» و آیپک را یکی از مصادیق این مسئله خواند. اهمیت این سخنان فراتر از مواضع شخصی ممدانی، بازتاب‌دهنده تغییر فضای سیاسی و اجتماعی غرب در قبال رژیم صهیونی است. جنایات غزه، گسترش اعتراضات ضدصهیونی در آمریکا و اروپا و افزایش هزینه حمایت بی‌قیدوشرط از تل‌آویو، مصونیت سیاسی آیپک را با چالش مواجه کرده است.

هرچند بازوی انتخاباتی وابسته به آیپک در چرخه انتخاباتی کنگره و مجلس آمریکا میلیون ها دلار منابع مالی جذب کرده است، اما این منابع مالی گسترده دیگر تضمین‌کننده نتیجه سیاسی نیست. امروز نام این سازمان خود به موضوع مناقشه درون حزب دموکرات تبدیل شده و انتقاد از آیپک از حاشیه اعتراضات اجتماعی به متن سیاست رسمی آمریکا منتقل شده است.

شکاف کنونی میان واشنگتن و تل‌آویو نیز نشان می‌دهد که آیپک همچنان بر کنگره و فضای سیاسی آمریکا اثرگذار است اما دیگر قادر نیست در برابر اولویت‌های کلان کاخ سفید، خواسته‌های رژیم صهیونی را به تصمیم قطعی و خودکار تبدیل کند. کنار گذاشته شدن تل‌آویو از مذاکرات ایران و آمریکا، گواه دیگری بر محدودیت نفوذ این لابی است. از نگاه ناظران، آیپک در آمریکا همچنان از منابع مالی، نفوذ کنگره‌ای و شبکه سیاسی گسترده برخوردار است اما نتوانسته شروط تل‌آویو را به دستورکار قطعی واشنگتن تبدیل کند. برآیند آنچه گفته شد، نه به منزله پایان نفوذ آیپک که به معنای پایان دوره نفوذ بلامنازع آن است؛ لابی‌ای که همچنان بانفوذ است اما دیگر نمی‌تواند حمایت بی‌قیدوشرط از رژیم صهیونی را تضمین کند.