نشریه اخبار و تحلیل ها 18 مرداد 1405
امام خامنهای(ره):
ملّت ایران درسهای اسلامی و شیعیِ خودش را خوب بلد است؛ میداند که چه کار کند. امام حسین (علیه السّلام) فرمود: مِثلی لا یُبایِعُ مِثلَ یَزید؛کسی مثل من، با کسی مثل یزید بیعت نمیکند. ملّت ایران در واقع میگویند: ملّتی مثل ما، با این فرهنگ، با این سابقه، با این معارف عالی، با سردمدارانی مثل افراد فاسدی که امروز در آمریکا بر سر کارند، بیعت نخواهد کرد.
28/11/1404
▼ حرف روز
بای بای بی بی
✍ یعقوب ربیعی
عبدالرحمن محمد السید معروف به عبدل السید در انتخابات مقدماتی حزب دموکرات برای کرسی سنا از ایالت میشیگان پیروز شد؛ پزشک ۴۱ ساله مصریتبار با مواضع به شدت ضد صهیونیسم. رقیب او چه کسی بود؟ هیلی استیونز، نماینده مورد حمایت تشکیلات حزب و لابیهای طرفدار رژیم صهیونی. برآوردهای اولیه حاکی است حدود ۷۰ میلیون دلار از سوی گروههای حامی رژیم صهیونی از جمله آیپک و سایر تشکیلات دموکراتها از جمله فرماندار میشیگان و رهبران حزب علیه السید هزینه شده است.
آیا این بدین معناست که مردم آمریکا به عنوان یک مردم ضد صهیونیسم هستند؟ حکم مطلق نمیتوان داد. بخشی از آرای کسانی که به السید رأی دادهاند مبتنی بر فضایی است که علیه صهیونیستها پس از نسلکشی در غزه به وجود آمده است. جامعه جهانی هنوز نسلکشی صهیونیستها در غزه را در ذهن دارد و به آن واکنش نشان میدهد. اما بخش دیگری از جامعه آمریکا با این سؤال مواجه است چرا پول مالیات من باید برای صهیونیسم و نسلکشی صهیونیستها هزینه شود؟ در سالهای اخیر جنبشهایی مانند جنبش بایکوت در آمریکا پدید آمدهاند که به شدت منتقد پرداخت مالیاتهای آمریکایی به رژیم صهیونی بودهاند. بخشی از نگاه جنبش دانشجویی ضد صهیونیسم در ایام جنگ غزه متأثر از این موضوع بود.
گزارشها نشان میدهد بخشی از رأیدهندگان صریحاً گفتهاند به السید رأی دادهاند چون از لابی آیپک پول نمیگیرد. این شکست لابی، حتی در یک رقابت مقدماتی نزدیک، نشاندهنده کاهش نفوذ سنتی این گروهها در بخشهایی از پایگاه دموکرات است.
آنچه مشهود است این است که انتقاد از سیاستهای رژیم صهیونی و نفوذ لابیهای طرفدار آن دیگر محدود به حاشیه نیست و در بخش قابلتوجهی از جامعه دموکرات آمریکا بهویژه نسل جوانتر و جوامع اقلیت مانند مهاجران و مسلمانان، مشروعیت و جذابیت انتخاباتی پیدا کرده است. انتخاب زهران ممدانی به عنوان شهردار نیویورک حاصل چنین انگارهای در جامعه آمریکاست.
به تیتر برگردیم. آنچه نوشتیم چه ربطی به بیبی یا نتانیاهو داشت؟ نتانیاهو را مصداق ساختار صهیونیسم بدانیم. صهیونیستها پس از جنگ جهانی دوم و با دروغهای بزرگی مانند هولوکاست، قدرت نرمشان را ذرهذره جمع کردهاند. اما الان این قدرت نرم ذرهذره مانند یخ آب میشود و حتی یک صهیونیست قدیمی مانند جیدی ونس هم باید ادای ضد صهیونیستی را در بیاورد و حرفهای ضد صهیونیستی بزند تا از گود انتخابات ۲۰۲۸ عقب نماند. بای بای بیبی به معنای خداحافظی با چک سفید امضایی است که سالها مسئولین آمریکایی به صهیونیستها دادهاند و از نسلکشی آنها چشمپوشیدهاند.
▼ گزارش روز
چگونه حملات مقاومت بازدارندگی را تقویت کرد؟
✍ بهرام بختیاری
حملات هماهنگ و قدرتمند بازیگران محور مقاومت به خصوص در روزها و هفته های گذشته، نظم امنیتی یکجانبه تحت سلطه آمریکا را به چالش کشیده و ساختار قدرت جدیدی را با محوریت جبهه مقاومت رقم زده است. این تغییر پارادایم حاصل بنبست عملیاتی ماشین جنگی آمریکا و رژیم صهیونی است که تحت تأثیر کاهش ذخایر تسلیحاتی و فرسایش فرماندهی میدانی، توان بازدارندگی سنتی خود را از دست دادهاند. در این فضای متغیر، اقدامات اخیر جبهه مقاومت نشان داده که موازنه قوا نه بر اساس برتری فناورانه، که بر توانایی تحمیل هزینههای راهبردی و فرسایش زیرساختهای حیاتی حریف استوار است.
یکی از مهمترین جلوههای این بازدارندگی فعال، اقدامات انصارالله یمن در انسداد آبراه بابالمندب است. این نیروها با هدف قرار دادن نفتکشهای عربستانی، عملاً این تنگه استراتژیک را به روی ناوبری ریاض مسدود کرده و امنیت زنجیره تأمین انرژی پادشاهی سعودی را به چالش کشیدهاند. این راهبرد باعث شده عربستان ناگزیر به تغییر مسیر ابرنفتکشهای خود شود و زمان سفرهای صادراتی از ۱۶ تا ۱۹ روز به ۴۸ تا ۵۰ روز افزایش یابد که هزینههای انتقال نفت را به شدت تشدید کرده است.
حملات چند هفته قبل سپاه به پایگاههای آمریکا در اردن نیز نشانهای از بازپسگیری ابتکار عمل و تغییر معادله بازدارندگی است. شلیک موشکهای بالستیک به مواضع نیروهای آمریکایی و گسترش دامنه هشدارها به مناطق راهبردی مانند عقبه، ثابت کرد که جمهوری اسلامی ایران توانایی هدف قرار دادن عمق جغرافیایی و نظامی متحدان واشنگتن را در اختیار دارد. این عملیات، تصور مصونیت پایگاههای آمریکایی را در هم شکست و پیامی روشن به واشنگتن مخابره کرد که نیروهای مسلح کشور در برابر حملات و تهدیدات خارجی منفعل نخواهند ماند و قادر هستند پاسخهایی گسترده و دردناک طراحی کنند.
در چنین شرایطی، تنگه هرمز به یکی از مهمترین ابزارهای ژئوپلیتیکی ایران تبدیل شده است. کنترل این گذرگاه که بر سه پایه توان نظامی، اراده سیاسی و ظرفیت مدیریت شناورها استوار است، به اهرمی فراتر از یک اقدام نظامی بدل شده؛ زیرا هرگونه اختلال در تردد، میتواند عرضه نفت، قیمت انرژی و اقتصاد کشورهای وابسته را تحت تأثیر قرار دهد. بازدارندگی هرمز نشان میدهد که جغرافیا میتواند به عنوان یک اسلحه ژئوپلیتیک و اقتصادی کارآمد علیه هژمونی نظامی آمریکا فعال شود.
▼ خبر ویژه
رژیم صهیونی در جهان منزوی و منفور شده است
روزنامه یدیعوت آحارانوت در ویژهنامه خود با اشاره به تحولات پس از عملیات ۷ اکتبر و جنگ با ایران، اعتراف کرده است که رژیم صهیونی در بخشهای بسیاری از جهان بهکلی منفور شده و در انزوا قرار گرفته است. به نوشته این رسانه عبری، پیش از این تحولات، توهمی در میان مسئولان صهیونیست شکل گرفته بود که شرایط در حال بهبود است، اما عملیات طوفانالاقصی و جنگهای متعاقب آن، خطری را آشکار کرد که پیشتر سرکوب شده بود: ایران بدون بازدارنده مؤثر روزبهروز قدرتمندتر میشد و رژیم صهیونی را در حلقهای از آتش محاصره میکرد. این روزنامه با اشاره به فروپاشی سیاست «سازش به هر قیمتی»، تأکید کرده است که درگیری رژیم و فلسطین از هر زمان دیگری خونینتر شده و این وضعیت، انزوای رژیم را در عرصه جهانی دوچندان کرده است. در چنین فضایی، به اعتراف یدیعوت آحارانوت، برای همگان روشن شده است که دیگر نمیتوان از پرسش اصلی درباره واقعیت منطقهای که هرگز رژیم صهیونی را به رسمیت نخواهد شناخت، طفره رفت و جنگ با ایران، انزوای رژیم را بیش از پیش آشکار کرده است. این ویژهنامه با گردآوری نظرات شخصیتهای عمده صحنه سیاسی رژیم صهیونی، تلاش کرده است تا راهبرد واقعی آنان را به دور از شعارهای پوپولیستی بررسی کند، اما مقدمه آن به روشنی نشان میدهد که تصویر بینالمللی رژیم در تاریکترین وضعیت خود قرار دارد و این انزوا، یکی از مهمترین دستاوردهای راهبردی جنگ برای جبهه مقاومت به شمار میرود.
▼ اخبار
ترامپ افول غرب را تسریع کرد
لارنس ویلکرسون، رئیس دفتر وزیردفاع سابق کالین پاول، در تحلیلی با اشاره به تغییر توازن قوای جهانی به نفع بلوک قدرت قارهای که چین، روسیه و ایران در کانون آن قرار دارند، اعتراف کرد که «تعدی بیشمار آمریکا به اغلب کشورهای جهان، نفرتی عمیق در ایشان علیه آمریکا پدید آورده است.» به گفته وی، آمریکا در دوران برتری خود به بسیاری از کشورها و تمدنها آسیب زده و همزمان با کاهش قدرت، با افزایش بیاعتمادی و نفرت در بخشهایی از جهان مواجه شده است. ویلکرسون با اشاره به «کشیدگی بیش ازحد امپراتوری آمریکا» و ناتوانی آن در انطباق با تغییرات توزیع قدرت جهانی، دونالد ترامپ را عامل تسریع افول غرب دانست و تأکید کرد که آمریکا به جای تطبیق راهبرد با واقعیت جدید، به سمت نظامیگری و تقابل بیشتر حرکت کرده است. وی ساختار حکمرانی آمریکا را «در خدمت منافع عظیم مجتمع نظامی-صنعتی» توصیف کرد و گفت که پنتاگون به عنوان مهمترین نهاد دولت امنیت ملی، یکی از بزرگترین مشتریان شرکتهای بزرگ سرمایهداری است. ویلکرسون با اشاره به خطای راهبردی آمریکا در مدیریت گذار از جهان تکقطبی به چندقطبی، تأکید کرد که آمریکا نهتنها نتوانست این گذار را مدیریت کند، بلکه با فشار بر روسیه و استفاده از اوکراین به عنوان نیروی نیابتی، به تقویت بیشتر محور قدرتهای قارهای منجر شد.
آرایش جنگی برای خنثیسازی محاصره اقتصادی
عبدالناصر همتی، رئیسکل بانک مرکزی، با اشاره به فشارهای سنگین محاصره دریایی و تحریمها، تأکید کرد که بانک مرکزی با «آرایش جنگی» توانسته است تأمین ارز کالاهای اساسی و دارو را بدون وقفه ادامه دهد و «صددرصد نیاز ارزی کشور تأمین است، حتی بیشتر از نیاز دوره مشابه سال گذشته.» وی با بیان اینکه بانک مرکزی از نهم اسفند، همزمان با بمباران وسیع تهران و شهادت رهبر شهید، فشار بسیار سنگینی را تحمل کرده است، گفت که اقدامات پیشگیرانه و تسهیلکنندهای انجام شده و با وجود تعطیلی بسیاری از سازمانها، بانک مرکزی توانسته است این مدت را به خوبی پشت سر بگذارد. همتی با اشاره به محاصره تنگه هرمز که عمده واردات و صادرات کشور از آن مسیر انجام میشود، تأکید کرد که این محاصره میتواند انتظارات تورمی ایجاد کند و با وجود ظرفیت مسیرهای جایگزین مانند مسیرهای زمینی و کریدور شمال که در بهترین حالت تا ۳۰ تا ۴۰ درصد تجارت خارجی را پوشش میدهند، هزینه انتقال کالا چند برابر شده است. رئیسکل بانک مرکزی با بیان اینکه «محاصره را هم پیشبینی کردیم، هم دور زدیم و هم امکانات داخلی کشور رشد پیدا کرده است»، به کنترل اضافهبرداشت بانکها و خلق نقدینگی از طریق اجرای جدی کنترل مقداری ترازنامه اشاره کرد و گفت که در صورت رعایت نکردن مقررات، با بانکها برخورد جدی خواهد شد. همتی همچنین با اشاره به اینکه نرخ ارز از زمان آغاز جنگ تاکنون حدود ۱۶ درصد افزایش یافته که در این شرایط طبیعی است، مهمترین هدف بانک مرکزی در سال ۱۴۰۵ را کنترل تورم دانست و ابراز امیدواری کرد که با اجرایی شدن تفاهم سیاست خارجی، کار کنترل تورم بسیار راحتتر شود.
ورشکستگی پنهان آمریکا
با نزدیک شدن به ششماهگی تجاوز نظامی آمریکا علیه ایران، صورتحساب مالی این جنگ به مراتب فراتر از بودجه پنتاگون رفته است. واشنگتن پست برآورد کرده که هزینه این جنگ تا ماه سپتامبر به حدود ۳۷.۵ میلیارد دلار خواهد رسید، در حالی که مارک کانسیان از مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی، هزینه جنگ را تا ژوئن گذشته بین ۳۵.۲ تا ۴۲.۵ میلیارد دلار تخمین زده است. سهم مهمات از این صورتحساب بیش از ۲۶.۱ میلیارد دلار بوده که شامل شلیک بیش از ۲۰۰ موشک رهگیر تاد (هر یک حدود ۱۵ میلیون دلار) و بیش از ۸۵۰ موشک تاماهاک (هر یک بیش از دو میلیون دلار) میشود. پنتاگون همچنین ۶۷ میلیارد دلار بودجه اضافی برای جبران هزینهها درخواست کرده است. خسارت به پایگاههای آمریکا در منطقه حدود ۵ میلیارد دلار برآورد شده و حداقل ۴۲ فروند هواپیما مفقود یا آسیب دیده است. ایلین مکاسکر از مؤسسه امریکن انترپرایز، هزینه عملیات نظامی آمریکا را تا ژوئن گذشته ۳۸.۶ میلیارد دلار تخمین زده و لیندا بیلمز از دانشگاه هاروارد معتقد است هزینه نهایی این جنگ ممکن است در طول سالها به یک تریلیون دلار برسد. آزمایشگاه راهحلهای اقلیمی دانشگاه براون محاسبه کرده است که آمریکاییها تاکنون بیش از ۷۹.۸ میلیارد دلار اضافی برای بنزین و گازوئیل پرداخت کردهاند و مارک زاندی، اقتصاددان ارشد مودیز، تخمین میزند هر خانوار آمریکایی به طور متوسط هزار دلار هزینه اضافی متحمل شده است.
▼ اخبار کوتاه
◄ اندیشکده اعراب خلیج فارس در گزارشی تصریح کرد: «جنگ آمریکا علیه ایران نشان داد که پایگاههای نظامی آمریکا در کشورهای عرب خلیج فارس، همیشه امنیت و ثباتی را که این کشورها انتظار دارند، فراهم نمیکنند.» این اندیشکده آمریکایی افزود: «در مقابل، این پایگاهها نیروهای آمریکا را در معرض خطر قرار میدهند.» در ادامه این گزارش آمده است: «در واقع، ایران اعلام کرد یکی از دلایل اصلی حمله به کشورهای عرب خلیج فارس، وجود این پایگاهها است. وضعیت کنونی نشان میدهد که شراکتهای امنیتی آمریکا و اعراب خلیج فارس نیاز به ارزیابی مجدد و بازسازی دارند.»
غلامرضا ظریفیان، فعال سیاسی اصلاحطلب، با تحلیل نتایج یک پیمایش افکار عمومی گفت: «جنگ یک "نه" بزرگ به رادیکالیسم ۱۸ و ۱۹ دی بود. مسأله جامعه این نبود که پهلویگراها بیایند و زخمهای عمیقتری ایجاد کنند و بعد هم فرصتی برای جنگ بیگانه فراهم شود.» وی افزود: «آنچه در دیماه رخ داد، مسأله را حل نکرد؛ بلکه زخمها را عمیقتر کرد.» ظریفیان با اشاره به فشارهای دشمنان تصریح کرد: «با وجود همه دشواریها، جامعه به سمت رادیکالیسم حرکت نکرده و همچنان در موقعیت میانه اجتماعی قرار دارد.»
شیخ اکرم الکعبی، دبیرکل جنبش نجباء عراق، با هشدار صریح به عربستان سعودی گفت: «موشکها تنها با موشک پاسخ داده خواهد شد و آتش تنها با آتش مقابله خواهد شد.» وی افزود: «به زودی برای همگان روشن خواهد شد که گزینه دیپلماسی در برابر رژیم وهابی آل سعود بینتیجه خواهد بود، زیرا این نظامی منحرف از نظر عقیدتی است که در پس خیلی از توطئههایی است که عراق و مردم آن را هدف قرار داده است.» این هشدار در واکنش به تجاوز اخیر سعودی-آمریکایی به عراق مطرح شده است.
بدر عبدالعاطی، وزیر خارجه مصر، روایت حماس درباره خروج رژیم صهیونی از غزه را تأیید کرد و گفت: «جمعآوری و تجمیع سلاح گروههای فلسطینی باید همزمان با عقبنشینی اسرائیل از نوار غزه انجام شود.» وی افزود: «طرح آواره کردن مردم فلسطین، خط قرمز ماست و اجازه نخواهیم داد چنین اتفاقی رخ دهد.» عبدالعاطی تصریح کرد: «چیزی به نام "کوچ داوطلبانه" در غزه وجود ندارد.» وزیر خارجه مصر با اشاره به تحولات کرانه باختری هشدار داد: «آنچه در کرانه باختری رخ میدهد، الحاق خاموش اراضی فلسطین به شمار میرود و این مسئله بسیار خطرناک است.»
پس از حکم دیوان عالی آمریکا مبنی بر غیرقانونی بودن تعرفههای ترامپ، دولت این کشور تاکنون حدود ۱۰۰ میلیارد دلار از تعرفههای لغوشده را به شرکتها بازگردانده است. گمرک آمریکا تا ۳۱ ژوئیه بیش از ۱۲۸ میلیارد دلار از مبالغ بازپرداخت را پذیرفته بود. دیوان عالی آمریکا در ۲۰ فوریه با رأی ۶ به ۳ اعلام کرد قانون اختیارات اقتصادی در شرایط اضطراری به رئیسجمهور اجازه اعمال تعرفه نمیدهد.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
